sobota, 14 października 2017

5 aukcja WDA i MiM, czyli numizmatyka maksymalna.

I tak, kiedy zasiadam do pisania tego tekstu, do imprezy zostało już tylko kilka kwadransów. Kiedy skończę pisać i w trakcie tygodnia wrzucę go na bloga, kurz bitewny opadnie, emocje ostygną i po imprezie pozostaną już tylko wspomnienia. Czy dobre, czy złe? To okaże się już niebawem. Jednak wstęp ma to do siebie, że czasem lubię go napisać jeszcze „przed główną akcją” żeby późniejsze wypadki nie przyćmiły mi tego, co chce na początku powiedzieć. A na wstępie chciałbym zagaić o emocjach i oczekiwaniach, jakie pokładam w związku z pojawieniem się kolejnych przedstawicieli krajowego rynku numizmatycznego, na platformie aukcyjnej OneBid. Oczywiście zdaje sobie sprawę, że ma to nierozerwalny związek z porzuceniem Allegro, co wpisuje się przecież w trend, jaki wszyscy obserwujemy w ciągu ostatnich miesięcy czy nawet tygodni. WDA, czyli Warszawski Dom Aukcyjny oraz jego aktualny partner MiM, czyli firma numizmatyczna „Monety i Medale” to nie są jakieś nowe podmioty na rynku. Oba są dobrze znane miłośnikom numizmatyki i z pewnością niejeden z czytających ten wpis, ma z nimi swoje własne doświadczenia. Ja również zaliczam się do grupy klientów, którzy mieli przyjemność być kiedyś klientami obu firm. Z mojej strony nie są to jednak doświadczenia wyjątkowo bogate, ot zaledwie kilka standardowych transakcji. Specjalnie na potrzeby wpisu sprawdziłem, że obecnie w kolekcji mam tylko jedną monetę zakupioną od użytkownika „@wmario”, internetowego wcielenia WDA. Z firmą Monety i Medale moje doświadczenia są większe, bo aż 3 monety SAP pochodzące z tego źródła wzbogaciły mój zbiorek. Coś tam, więc wiem i teraz po kolei podzielę się swoja opinią o organizatorach tytułowej imprezy J. Zacznę od WDA.

Dla WDA dzisiaj opisywana impreza nie jest debiutem. Poprzednie cztery aukcje stacjonarne to, jak pamiętam dobrze, były to spore wydarzenia w numizmatycznym rynku krajowym. Stąd można zakładać, że mamy do czynienia z doświadczonym graczem. Graczem, który po dłuższej nieobecności, zmuszony niekorzystnymi regulacjami na platformie gdzie przez ostatnie lata prowadził swój biznes - wraca do tego sposobu sprzedaży. Ponad 10 lat upłynęło od pierwszej aukcji stacjonarnej zorganizowanej przez WDA. Podczas krótkiej acz intensywnej współpracy z Gdańskim Domem Aukcyjnym, podczas serii imprez zaoferowali do sprzedaży zdecydowanie ciekawy asortyment monet. Szczególnie polska królewska a w niej, okres Stanisława Augusta Poniatowskiego zawsze cieszył zainteresowaniem miłośników i spektakularną ofertą. Są w intrenecie miejsca, w których do dziś można znaleźć te monety i podziwiać ich piękno. To jedno z moich źródeł do pozyskiwania materiału do artykułów, więc bardzo je sobie cenię. Dla amatorów, którzy preferują formę bardziej materialną, na dziś opisywanej aukcji można było zdobyć komplet katalogów z czterech poprzednich imprez. Uprzedzając nieco fakty, w oczekiwaniu na to, co przyniesie nam 5 Aukcja przeprowadzona po tak długiej przerwie, napiszę tylko, że organizatorzy nie wydali dla niej katalogu w formie książkowej. Co nie wydaje się dziwne w obliczu postępu, jaki nastąpił i przeniesieniu handlu do sieci. Ja jednak zdecydowałem się wykorzystać ten fakt - poniżej mała wizualizacja jak mógłby wyglądać katalog aukcji nr 5 – gdyby istniał J. Ten obrazek wprowadzi nas nieco w temat, bo tak się złożyło, że bezpośrednio nawiązuje do tytułu dzisiejszego wpisu.
 Taki drobny żart na dobry początek dzisiejszego wpisu. Jako miłośnik monet, zawsze interesowało mnie poszukiwanie nowych i pewnych źródeł w celu ich pozyskiwania. Jedną z podstawowych metod w naszych czasach są oczywiście zakupy w internecie i tu moje doświadczenie z wcześniejszymi ofertami sprzedaży obu organizatorami dzisiejszej imprezy jest na tyle duże, że nie miałem żadnych obaw, co do atrakcyjności nadchodzącej aukcji. Przez wiele lat, charakterystyczne „niebieskie” aukcje użytkownika @wmario regularnie pojawiały się na Allegro. To od wielu kolekcjonerów była prawdziwa klasyka zakupów. Zapewne większość z amatorów numizmatyki zna dobrze te oferty, gdyż zwykle dominowały w nich monety pięknie zachowane, często w menniczych stanach. To trochę nie mój zakres zainteresowań, żeby nie powiedzieć szczerze – nie moja półka J.  Ale i tak zwykle z sympatią odbierałem kolejne wystawione oferty. Szczególnie, że przez ten okres na aukcjach @wmario przewinęła się ogromna ilość wybitnych sreber Poniatowskiego, które nie tylko były około mennicze a często również bardzo ciekawe i rzadkie. A do tego te niezapomniane, jakże plastyczne opisy oferowanych numizmatów. Te słynne już, podkreślanie ich wyjątkowej unikalności, czynione na każdym kroku i w każdy możliwy sposób. Ta siła korzyści, jaka zwykle płynęła z opisów wystawianych ofert, która czasem była nawet obiektem drobnych żartów. Sam pozwoliłem sobie na małą uszczypliwość w artykule o dwuzłotówkach z 1777, gdzie podałem przykład miedzianej monety RRR z 1777 (tu LINK ).Miałem tam pewne uwagi do formy zachwalania wystawionego towaru. Szczególnie, że często były to monety szczelnie opakowane w dobrej, jakości plastikowych pudełkach. Gotowe do sprzedaży dla inwestorów budujących swoje wyjątkowe i luksusowe kolekcje. To częste nadużywanie wielkich określeń dla sprzedawanego asortymentu to taki mały znak firmowy WDA. Ta strategia pewnie znajduje swoje uzasadnienie w osiąganych cenach, stąd trudno zarzucić sprzedawcy, że się nie zna na swoim fachu. A że czasem przegina? Cóż, jak mówią przymusu do zakupu dóbr luksusowych nie ma, więc traktuje to jedynie, jako ciekawostka i udany koncept biznesowy. Jednak dla mnie osobiście, jako dla drobnego kolekcjonera - wcześniejsze kontakty z ofertami @wmario, to zawsze była „numizmatyka maksymalna”. Słowo „maksymalny”, odmieniane na każdy możliwy sposób, zostało zapożyczone z aukcji @wmario i użyte wielokrotnie podczas 5 Aukcji. W opisie aukcyjnych ofert, rozsądnie zostało zastąpione skrótowcem „MAX” i zawładnęło aukcją na tyle, że dla mnie stało się swoistą ikoną całej imprezy. Być może kiedyś znajdą się badacze z katedry marketingu, chcący skatalogować i opisać te wszystkie przymiotniki, jakich w opisie swoich ofert zwykł używać Pan Mariusz Walendzik, czyniąc swoje monety jeszcze bardziej wyjątkowymi. Uważam, że można by na tym materiale napisać jakiś licencjat J. Co by jednak nie napisać, obiektywnie trzeba stwierdzić, że towar oferowany przez WDA zawsze był „pierwsza klasa” i jakoś nie słyszałem, żeby klienci po zakupach w tym miejscu byli niezadowoleni. Świadczą o tym wyłącznie pozytywne komentarze oraz to, że sam, jako klient mam wyłącznie pozytywne wspomnienia. To obiecuje nam świetną aukcję nr 5.

Druga firma w parze, to „Monety i Medale” Romualda Sawicza. Ten sprzedawca również po kilku latach spędzonych na Allegro, kilka miesięcy temu zwinął stamtąd swój interes. Mimo tego, że mam z tą firmą większe doświadczenie w zakupach, to trudno jest mi jednak jakoś bardziej scharakteryzować ofertę tego sprzedawcy. Monety, którymi byłem zainteresowany zwykle były takie jak lubię, czyli ładne i obiegowe. Najczęściej nieźle zachowane, jednak z pewnością daleko im było do menniczych błysków. Nie przypominam sobie jakiś wyjątkowych aukcji, jednak jedno jest pewne - zawsze byłem zadowolony z zakupów. Zatem wypada stwierdzić, że to kolejna solidna firma handlująca numizmatyką, która zwinęła żagle z największej platformy aukcyjnej. Kończąc ten wstępny opis, prezentuje opinie innych użytkowników i stawiam je w kontekście zmiany, jakiej jesteśmy świadkiem.
Z wyżej przedstawionych argumentów można się było spodziewać, że eskapada z Allegro zaowocuje kolejną udaną imprezą numizmatyczną. W sumie dla amatorów monet to całkiem fajnie się skończyło, bo w końcu nic w przyrodzie nie ginie. Kiedy dwie tak solidne firmy łączą swój wysiłek, to zapowiada się prawdziwa kumulacja dobrych ofert. Nowe środowisko biznesowe, czyli platforma aukcyjna OneBid gwarantuje odpowiedni poziom, stąd pozostało już tylko oczekiwanie na monety. Byłem bardzo ciekawy oferty, jaką nam zaprezentują organizatorzy. Jednak jeszcze zanim zacznę pisać o monetach, kilka zdań o otoczce. Pierwsze wrażenie, jakie odniosłem w związku z tą imprezą, to była wyjątkowa „cisza w eterze”, jaka jej towarzyszyła. Ot, kolejna aukcja numizmatyczna, o której wiedzą zalogowani i wtajemniczeni. Pomyślałem wówczas, że z pewnością organizatorzy przygotowali coś extra i liczą, że kto ma wiedzieć to wie o aukcji a wystawiona oferta pewnie obroni się sama. Sama, czyli bez żadnej konkretnej komunikacji skierowanej do potencjalnych klientów. Pisałem o wcześniejszym wychwalaniu swoich ofert na Allegro, jednak teraz o dziwo żadnych reklam 5 Aukcji WDA i MiM nigdzie nie spotkałem. Nie przygotowano żadnych fajerwerków. Fora numizmatyczne również milczały, nie toczyły się żadne dyskusje o ofertach. Mogło to dawać drobne acz często złudne nadzieje na to, że może uda się okazyjnie kupić szybko jakąś dobrą monetę. Oczywiście przez „okazyjnie”, rozumiem raczej „nie zapłacić zbyt wiele” niż „kupić tanio”. Jak mawiają znawcy, „tanio, to już było”. Zresztą nie od dziś wiadomo, że słowa „tanio, dobrze i szybko” nie żyją ze sobą w zgodzie i trudno je gdzieś spotkać razem. Za moje słowa niech poświadczy poniższa ilustracja, czyli informacja dla klientów, jaką potencjalnie można by było spotkać w firmach zajmujących się… „grejdingiem” monet J.
Dobra koniec tych dzikich żartów, przechodzimy do numizmatów. Organizatorzy wystawili 417 monet, których ceny wywoławcze zawierały się z sporym przedziale od 100 złotych do 30 tysięcy. Całkiem bogata oferta obejmująca wszystkie istotne dla numizmatyki okresy. W całym tym zbiorze, do sprzedaży zaoferowano 25 monet Stanisława Augusta Poniatowskiego, co stanowiło 6% oferty. Oczywiście ja, jak zwykle skupiłem się wyłącznie na swoim jakże wąskim zakresie zainteresowania, czyli srebrnych monetach koronnych ostatniego króla. Nic dziwnego, że ilość się jeszcze zmniejszyła i w efekcie jedynie 11 numizmatów spełniało moje restrykcyjne założenia. Jako fan piłki nożnej, uznałem te liczba za szczęśliwy znak. I jak się później okaże, los się rzeczywiście do mnie uśmiechnął J. Zanim wgryzę się w szczegóły jeszcze rzut oka na ofertę interesujących mnie monet SAP, jako całość. Osiem na jedenaście monet było zapakowane w slabach, z czego aż siedem z notami MS. Generalnie potwierdziło się to, co zakładałem. Do sprzedaży wystawiono monety w mennicze, utrzymane w pięknych stanach zachowania. Cały ekran w laptopie błyszczał mi się menniczo, kiedy podziwiałem ich wyjątkowe piękno. Drugim uczuciem były wątpliwości, że oferta jest „za dobra” do mojego zbioru, który przecież nie jest luksusowy i średnio się nadaje do włączania do niego menniczych sztuk. Trzecia myślą było, czy którąś z tych monet będzie można kupić za rozsądne pieniądze. Mimo że u mnie finanse już OK, to i tak nie planowałem ścigać się z amatorami MS w slabach. W końcu ja i tak wyjmuje monety z plastikowych trumien i jak to będzie wyglądało jak dotknę swoim paluchem takiej sztuki. Ot zwykłe rozterki „młodego Wertera” w wydaniu numizmatycznym J.

Pierwszą i zarazem najgrubszą srebrna monetą SAP był talar z 1780 roku. Ciekawy rocznik, mniej popularny niż standardowe, jaki widuje się często. Stan obiegowy, wydawał się całkiem ciekawym odstępstwem od aukcyjnej normy. Aż pomyślałem sobie, że to nie może być moneta z WDA J.  Stan zachowania monety oceniono na III i nie mam uwag do tej noty. Cena wywoławcza, pozornie ustawiona dość wysoko, bo na 3 tysiące, jednak z pewnością był jeszcze margines do licytacji. Nie mam tego talarka i choć jego stan może nie był najlepszy, to jednak z uwagi na to, że moneta nie pojawia się często w sprzedaży i tak byłem nią poważnie zainteresowany. W głowie ustaliłem rozsądny limit i kontynuowałem przegląd. Drugą monetą była złotówka z 1766 zapakowana w slab z oceną MS 62. Egzemplarz reklamowano w opisie, jako „menniczy ze stara patyną”, jednaj ja, jako miłośnik patyny jakoś nie podzielałem tego zachwytu. Nierówna patyna, uwypuklała ślady jakby dawnego przeczyszczenia. Do tego justunek i niedobicia krążka na rewersie sprawiały, że pomiędzy mną a sreberkiem „nie zaiskrzyło”. Nie podobała mi się ta złotówka i jakoś nie miałem do niej przekonania. Nawet cena startowa na poziomie 800 złotych nie była w stanie tego zmienić. Odpuściłem sobie. Poniżej prezentuje dwie pierwsze monety.
Jak widać monety znalazły swoich nabywców. Co ciekawe obie uzyskane ceny, mieściły się w widełkach szacunkowej wyceny organizatorów. Pierwsze wrażenie całkiem OK. Zarówno stan monety bez slabu, jak i ceny obu numizmatów oszacowano poprawnie. Dobry początek.

Idąc dalej, wystawiono obiegową złotówkę z 1790 roku. Moneta z popularnego rocznika nie wzbudziła we mnie szczególnych emocji. W pierwszym momencie zwróciłem uwagę na błąd w tytule opisu, który informował, że to złotówka MV – mimo tego, że dobrze wybite inicjały E.B. na krążku, opowiadały inna historię. Sama moneta była poprawna, choć nieco zmęczona. Ale takie już są z reguły złotówki Poniatowskiego z końcowych lat panowania. Z oceną stanu wynoszącą II minus, również się po namyśle zgodzę. Ślady obiegu widoczne, ale nie jakieś wielkie i dyskwalifikujące. Justunek i wady blachy również zdecydowanie poniżej średniej. Dodatkowo gołym okiem było widać fajny połysk tła a i fryz króla wyglądał całkiem cool, co przecież nie zdarza się wcale aż tak często. Słowem ciekawa oferta dla amatorów polski królewskiej chcący dołączyć do zbioru jakąś z większych monet Poniatowskiego J.  Kolejna złotówka była o rok młodsza, czyli pochodziła z rocznika 1791. Tym razem slab z napisem AU 58, co przekłada się na ocenę stanu w okolicach II z plusem. Egzemplarz rzeczywiście mocno połyskowy. Reklamowany przez organizatorów w opisie, jako 3 MAX., Cokolwiek to znaczy, zapewne jest powodem do dumy J. Sama moneta – awers nawet mi się podobał. Król ledwie dotknięty justunkiem, wady blachy drobne a wszystko to na naprawdę pięknym, menniczym krążku. Moneta ma jedna minimum dwie strony i ta druga, wypadała o wiele gorzej. Rewers paskudnie niedobity w środkowej części, nie zachęcał. Mimo tego, że nie można odmówić również tej stronie menniczego piękna, była to jednak moneta dla koneserów. Ja jednak poprawnie wybite krążki cenie bardziej, stąd nie planowałem działań związanych z zakupem tego egzemplarza. Piątą monetą w aukcyjnej talii był menniczy półzłotek z 1767 roku. Rocznik mega popularny, jednak dwugrosz naprawdę był pięknie zachowany. Zawsze jestem zdania, jak już kupować monetę z popularną to niech, chociaż będzie dobrze zachowana i taki właśnie był ten egzemplarz. Generalnie gratka dla kolekcjonujących stany mennicze. Pierwsza z, kilku jakie przed nami. Oferta wystawiano za tysiąc złotych z szacunkowa wycena 2-3 tysiące nie zachęcał mnie do poważnego wzięcia pod uwagę swojego udziału w licytacji. Mam tych półzłotków z 1767 roku chyba z 10 i jakoś szkoda by mi było kaski na jedenasty, nawet menniczy. A do tego ta cena. Dziękuję zostanę przy stanach drugich J. Poniżej zdjęcie z trzema właśnie opisanymi egzemplarzami.
Jak widać monety zostały sprzedane. Dwie pierwsze w całkiem normalnych cenach, trzecia była droższa jak to MS-y mają w zwyczaju. A to nie był zwykły MS, tylko „MAX NOTA” jak go dodatkowo zareklamowano w ofercie J.

Kolejna trójka z oferty SAP to kolejne groszaki. Pierwszy jest drugi menniczy półzłotek z 1767 roku, jednak w nieco innym wariancie. Dla zbierających warianty, to prawdziwa gratka trafić dwa MS z jednego rocznika. Ciekawe było to, jak organizatorzy poradzili sobie z odróżnieniem obu monet z 1767 roku. Obie opisali, jako Parchimowicz 16.b a to, co je od siebie różni to odmienny zapis skrótu mincmajstra mennicy F.S. Trudno nie zgodzić się z tą obserwacją, jednak opis nie jest prawidłowy. W najnowszym katalogu monet SAP obie monety są opisane, jako osobne odmiany/warianty. Wrócę do tego jak sam zajmę się tym kiedyś na blogu, teraz nie będę brnął w szczegóły różniące oba krążki. Sam półzłotek robił na mnie bardzo pozytywne wrażenie. Błysk menniczej blachy mocno na mnie oddziaływał i może bym się złamał, gdyby nie twarde zasady podczas aukcji. Jednak była to przecież moneta mennicza, nie zbyt pasująca do mojego zbioru a do tego wyceniona jak poprzednia, na okrągły tysiąc złotych. Za ile pójdzie, trudno było zakładać. Jak znajdzie się kilku napaleńców to „sky is the limit”. Z zaciekawieniem będę obserwował, jednak raczej się nie skuszę. Kolejna moneta to dwugrosz z ciekawego rocznika 1771, który już opisywałem na blogu. Sztuka oferowana na aukcji to zgodnie z moim wpisem WARIANT 5, który już szczęśliwie posiadam. Mogłem się, zatem tylko skoncentrować na oglądaniu monetki. Stan zachowania oceniono na II i z tym nie mogę się zgodzić. Generalnie moneta była nieciekawa. Rewers wytarty obiegiem, mechaniczne zniekształcenia na godzinie dwunastej, wytarcia na obrzeżu a inicjały I.S. praktycznie wytarte. Co ciekawe ten wariant tak ma i większość monet wybitych tym konkretnym stemplem rewersu, jakie widziałem miały podobne wady. Szczególnie charakterystyczne jest zanikanie inicjałów. Chciałbym napisać, że awers był w lepszym stanie, ale to nie prawda. Kiepska moneta gdzie nie spojrzeć. Może i jest tam jakiś połysk (nie widoczny na zdjęciach), ale dla mnie obiektywnie, to stan IV. Duża pomyłka. Żeby nie było tak negatywnie, to przejdźmy do moim zdaniem najładniejszej monety Poniatowskiego na tej aukcji. Piękna 10-cio groszówka z 1787 roku, w której się zakochałem J. 230 lat minęło i cóż za piękny stan, jak doskonale została zachowana. Jej posiadacze w przeszłości musieli znać się na rzeczy, szacunek. Moneta zapakowana w trumnę z napisem MS 64 to prawdziwa ozdoba kolekcji. Nie dość, że moneta była mennicza to do tego ta sztuka została doskonale wybita, centralnie i mocno uderzona. Być może to jedne z pierwszych uderzeń stempla, bo szczegóły widoczne na dokładnych zdjęciach rzeczywiście zachwycające. Nic tylko obrabować jakiś bankomat i „kupywać” J. Teraz rozumiem, co autor miał na myśli zachwalając ten numizmat dodatkowym określeniem „MAX ŚWIAT”. Nie widziałem ładniejszej. Byłem zainteresowany i to poważnie. Byłem gotów nagiąć swoje zasady i kupić menniczy egzemplarz. Oczywiście, jeśli tylko cena będzie do przełknięcia. Poniżej prezentuje dwie monety i cudowną 10-cio groszówkę.
Wszystkie oferty zostały sprzedane. Wniosków jest kilka. Pierwszy to taki, że drugi półzłotek z 1767 sporo taniej od poprzednika. Albo „MAX NOTA” zadziałała tak mocno, albo cena tego drugiego dwugrosza MS-a jest „okazyjna”. Drugi wniosek jest taki, że moim zdaniem ktoś nieźle przepłacił za monetę z 1771 roku. Ani ona ładna, ani ona rzadka – jak dla mnie spore zaskoczenie, że ktoś wyda na nią ponad 600 złotych (z opłatami). Trzeci za cudowną 10-cio groszówkę z 1787 „MAX ŚWIAT” cena prawdziwie światowa.

Czas na ostatnia trójkę z oferty sreber Poniatowskiego. Już na początku ciekawostka a za razem kolejny smaczek. Znów trafia się nam zapuszkowana mennicza 10-cio groszówka MS 63 „MAX ŚWIAT” z kolejnego popularnego rocznika 1788. Numizmat wyjątkowy, na co oprócz wysokiej oceny stanu zachowania złożyła się jeszcze szlachetna proweniencja. Groszak SAP pochodził ze zbioru Henrego V. Karolkiewicza. Mieć takie srebro w zbiorach to już „prawdziwa numizmatyka”, stąd zakładałem, że chętnych nie zabraknie. Wracając do monety, to w porównaniu do poprzedniczki z 1787 zdecydowanie słabsza. Szczególnie rewers z drobnymi śladami obiegu, w moich oczach był raczej bliżej stanu II. Awers „dawał radę” mimo gorszej blachy, stąd nie posądzam fachowców o błąd oceny. Jednak na mnie i tak pod względem piękna wybicia, większe wrażenie zrobiła wcześniejsza 10-cio groszówka. Ale oferta bardzo ciekawa i jeśli tylko cena pozwoli to byłem poważnie zainteresowany zakupem. Cena wywołania 1000 złotych, wydawała się również rozsądna. Przedostania oferta, to jedyny wystawiony na aukcji srebrnik. Moneta z popularnego roku 1766, jak zwykle mennicza i zapakowana slab z napisem MS 63. Jak na pruski fals, którym jest ta moneta to cena wywołania 1500 złotych wydała mi się wysoka. Nie było wzmianki o pochodzeniu tego egzemplarza „z nieprawego łona”, stąd zakładam, że kupiła go osoba, która zdawała sobie sprawę, że to wyrób pruskich fałszerzy, który mennicy w Warszawie to raczej nigdy nie spotkał J. Fals nie fals, jednak z epoki a do tego rzeczywiście menniczy. W najnowszym katalogu „Monety Stanisława Augusta Poniatowskiego”, ten wariant fałszerstwa opisano został, jako 15.a3. Jeśli kogoś interesują szczegóły, to ja również na tym blogu opisałem już ten typ fałszerstwa w artykule dedykowanym pruskim falsom srebrnych groszy SAP. Ten charakterystyczny wariant cyfry „1” w nominale nazwałem „wąsy dziadka” i choćby tylko dla tego, warto zajrzeć do tego artykułu J (TU LINK ) Podsumowując, wystarczy dobrze przyjrzeć się krzywym literom, jakie niezbyt udały się prusakom w tym egzemplarzu, żeby wyrobić sobie zdanie. W każdym razie, pruskiego falsa grosza w takim stanie jeszcze nie widziałem, więc dla samego faktu warto było uczestniczyć w tej imprezie. No i dochodzimy do ostatniego błyszczącego krążka SAP, jaki tego dnia przygotowali organizatorzy. Tym razem trafiło w najliczniej wybitą srebrną monetę ostatniego króla, czyli 6-cio groszówkę z 1794 roku. O niej także już zdążyłem kiedyś napisać, stąd podpierając się dziś tym wpisem przypomnę oszacowany wówczas nakład 9 181 380 sztuk J. I właśnie jedna spośród milionów trafiła na naszą aukcje. A była to sztuka szczególna, bo szczelnie zapakowana i oceniona na szokujące MS 64. Napisałem „szokujące”, bo jeśli ktoś widział tyle tych monet, co ja - pewnie kilka dobrych setek, to zapewne zdaje sobie sprawę, że takie „rodzynki” mimo nakładu trafiają się naprawdę niezwykle rzadko. Nic to, że to akurat najpopularniejszy z 10 opisanych wariantów. Jakość wybicia i błyszcząca mennicą blacha, zrobiła na mnie ogromne wrażenie. Nie wiem czy kiedykolwiek widziałem lepszą 6-cio groszówkę. Kupiłbym ją i uwolnił z trumny. Jedynie cena mogła mnie od tego odwieźć J. Cena wywołania, jak poprzednie MS-y, czyli równy tysiączek. Cena szacunkowa – trudny do zaakceptowania zakres od 2 do 3 tysięcy. Poniżej zdjęcia ostatniej trójki sreber SAP.
Jak widać moneta pochodząca ze zbioru Karolkiewicza osiągnęła podobna cenę, co poprzednia 10-cio groszówka, która mnie zauroczyła. Dobra proweniencja jest cechą, którą klienci docenili na równi ze stanem zachowania. To o tyle ciekawe, że być może „moje monety” też kiedyś będą tak opisywane i ktoś w przyszłości zaduma się nad moim losem J.  Idąc dalej, cena pruskiej podróbki grosza SAP jest dla mnie przerażająca. Za chwile będę pisał o swojej licytacji, jednak niech za komentarz posłuży fakt, że przecierałem oczy ze zdumienia już od poziomu 2 tysięcy. Ostatnia 6-cio groszówka również znalazła nowego właściciela a sama cena jak na „MAX ŚWIAT” wydaje się adekwatna J.

Podsumowując w kilku zdaniach. Oferta monet SAP, mimo, że nieliczna to zrobiła na mnie ogromne wrażenie. Numizmatyka maksymalna, obok której trudno przejść obok bez podziwu. Opisy monet to już klasyka, chociaż oprócz tych wszystkich MAX-ów zadbałbym również w przyszłości o zadbanie o to, by przy pruskich fałszerstwach monet SAP znalazła się jakaś adnotacja na ten temat. To nie jest wiedza tajemna, więc od znawców numizmatyki powinno się tego moim zdaniem wymagać by brali to pod uwagę. Sama aukcja przebiegała sprawnie, nie licząc drobnej wpadki, jakim z pewnością było krótkie opóźnienie startu. Ponieważ trwałem przed ekranem w momencie rozpoczęcia, więc gdy wybiła długo oczekiwana godzina startu a czas odliczania do początku imprezy się skończył – zamarłem, bo w internecie „nic się nie zaczęło”. Strona aukcji była przez chwile martwa, jakby ktoś musiał wcisnąć jakiś dodatkowy guzik z napisem „start” ale się z tym z nieznanych mi powodów wstrzymywał. Na pamiątkę tych kilku minut niepewności zachowałem sobie zrzut z ekranu. Ot, życie bloggera dokumentalisty J.
Całe szczęście „zawiecha” trwała tylko moment i po chwili aukcja ruszyła. Więcej grzechów nie pamiętam, chociaż przyznam, że nie śledziłem jej przebiegu dokładnie. Czekając na rozpoczęcie oferty monet Poniatowskiego rzucałem, co jakiś czas okiem i nie zauważyłem niczego niepokojącego. Stąd wnioskuje, że impreza była udana nie tylko z powodu świetnej oferty MAKSYMALNYCH numizmatów, ale również technicznie było całkiem OK.

Teraz na koniec, czas na kilka zdań o swoim udziale. Jak już wyżej pisałem, w kilku monetach byłem zakochany, stąd całkiem poważnie brałem pod uwagę powalczenie o ich zakup. Cztery monety stanowiły mój główny cel. Pierwsza z nich, to talar z 1780 roku. Traktowany przez mnie, jako możliwość na powiększenie ilości obiegowych monet tego typu w kolekcji. To nie był zapakowany MS, więc raczej nie spodziewałem się zbyt wielkiego oporu ze strony konkurentów. Założenia swoje, a życie poszło jednak w swoja stronę i gdy podczas licytacji cena talarka przebiła 4 tysiące zdecydowanie odpuściłem. Kolejnym celem o dziwo była dla mnie popularna złotówka, z 1791, którą chciałem wykorzystać do zamiany egzemplarza, który posiadam. Standardowa wymiana na lepszy model. Nie byłem jednak wcale zdesperowany żeby to zrobić, gdyż moneta nie była idealnie „taka jak lubię”. Była tylko „lepsza” od tej, jaką aktualnie posiadam. Uznałem, że zrobię ten ruch wyłącznie, jeśli cena będzie atrakcyjna. Dużo tu pisze o cenach. Robię to bo to ważny element udziału w aukcjach i uważam, że aktualnie monety Poniatowskiego są zdecydowanie przewartościowane. Ich popularność przekłada się na rynkowe ceny, które w tym momencie, moim zdaniem nie odzwierciedlają ich wartości. Stąd, mimo że dysponowałem budżetem by zakupić je wszystkie, wcale się do tego nie paliłem by robić to na „cudzych warunkach”. Musze szczerze napisać, że lubię to uczucie „ascezy”. Jest w nim coś narkotycznego, kiedy z rozmysłem odmawiam sobie chwili szaleństwa i w efekcie nie kupuje monety, którą bardzo chciałbym mieć w kolekcji, bo uważam, że jest „zdecydowanie za droga”. To przychodzi z doświadczeniem. Kiedyś bym brał je „jak leci” i rwał jak „świeże wiśnie”, teraz fisiuje i „kręcę nosem” J. Boże, przy okazji współczuje tym z Was, którzy do czytania moich tekstów wykorzystują internetowy translator. Musze kiedyś zacząć pisać normalnie, bez tych wszystkich idiomów w cudzysłowach....Wracając do złotówki z 1791 roku, którą chciałem sobie upolować. Zalicytowałem na maksymalnym rozsądnym poziomie. Zostałem przebity, koniec. Moneta poszła za około 100 złotych powyżej mojego wewnętrznego limitu.

Trzecim celem była błyszcząca blachą 10-cio groszówka z 1787. Tak, zdecydowałem się powalczyć o monetę menniczą. Tak mi się spodobała, że chciałem ją pozyskać. Przygotowałem się do tego analizując ceny aukcji MS-ów, bo w końcu specjalistą od plastikowych slabów to ja nie jestem i potrzebowałem się podszkolić. Kiedy już zdefiniowałem zakres cen, jaki rynek uznaje za standardowy dla tego nominału, dodałem do tego, 25% bo ten egzemplarz uznałem za wybitny.  Takich miłośników menniczej groszówki jak ja było więcej, bo licytacja szła szybko i sprawnie niebezpiecznie zbliżając się do mojego mentalnego limitu + 25%. Niestety okazało się, że nie byłem wystarczająco zdesperowany i nie zdecydowałem się na złamanie swoich umownych zasad. Nie chciałbym za nią dać więcej niż 3 600 i udało mi się. Nie dałem J. Zatem kolejna gorzka pigułka do przełknięcia. I oto nadchodzi kolejna, ostatnia oferta, na która polowałem. To następna moneta na aukcji, czyli mennicza 10-cio groszówka z 1788 roku ze słynnej kolekcji. Wiedziałem już, że trzy poprzednie aukcje zakończyły się powyżej moich założeń. Nie napawało mnie to optymizmem, gdyż i dla tej ostatniej sztuki miałem sztywne założenia związane z ceną, jaką mogę zadeklarować. A że jak się szybko okazało była to cena niższa niż przebiegała licytacja, to miałem dwa wyjścia. Albo sypnąć nieco groszem i kupić swoje trofeum z aukcji nr 5 WDA i MiM. Albo i tę imprezę zaliczyć do udanych przeżyć estetycznych, ale handlowo kolejna klapa. O dziwo, znając kalendarz nadciagających w tym roku kolejnych świetnych aukcji numizmatycznych, wybrałem drugie rozwiązanie i nie zdecydowałem się przebijać wyżej. Tym samym po około 30 minutach, jakie trwały licytacje sreber SAP byłem wolny i mogłem z rodzinką zasiąść do sobotniego obiadu a potem spędzić fajny czas na spacerze. W końcu nie samymi monetami żyje człowiek.

Na dziś to wszystko. Impreza mimo braku zakupów, bardzo udana. Było dobrze i szybko, jednak niestety niezbyt tanio. Jednak i tak, wiele zdjęć ciekawych monet zasiliło mój katalog fotograficzny i to również wpłynęło na ogólnie pozytywne odczucia. Numizmatyka maksymalna nie jest widocznie moją domeną. Może kiedyś uda mi się jednak upolować jakiś MAX na kolejnych imprezach firmowanych przez WDA, na których na pewno mnie nie zabraknie. Zapraszam do odwiedzin już niebawem. Ten tekst pisałem z przerwami (głównie były przerwy J) przez cały tydzień. Jednak już jestem w trakcie pisania kolejnego, tym razem będzie to „niebylejaki” talar J.

W dzisiejszym wpisie wykorzystałem jedynie informacje z 5 Aukcji WDA i MiM zaczerpnięte z platformy aukcyjnej OneBid oraz obrazki wyszukane w google grafika. 

wtorek, 3 października 2017

Fałszywe półtalary, czyli przestępstwo niezwyciężone.

W drodze do opisania wszystkich znanych mi podróbek monet Stanisława Augusta Poniatowskiego, brniemy dalej w coraz to grubsze srebra i dziś w kolejności, zajmiemy się półtalarami. Nominał ten, jako moneta piękna, wartościowa i niezbyt licznie bita - była fałszowana sporadycznie. Jednak istnieją dość ciekawe przykłady na podróbki i kopie półtalarów, których doskonałym źródłem jest między innymi zdigitalizowany zbiór z Muzeum Narodowego w Krakowie. Grzechem zaniechania byłoby, więc ominięcie i niepokazanie tych monet, szczególnie, że są ku temu, co najmniej dwa powody. Jeden ważny, bo związany z tytułem dzisiejszego wpisu, który wyjaśnię w swoim czasie J. Drugi, prozaiczny – jedna z tych monet jest moim prywatnym ulubionym fałszerstwem. A ze blog jest mój, to ta druga kwestia jest nie mniej ważna jak pierwsza. Zatem do dzieła, dziś startujemy bez zbędnych wstępów. Poniżej drobna przeróbka kultowej książki Fredericka Forsyth’a „na temat” jednej z dzisiejszych monet.
Z pewnymi wyjątkami, półtalary SAP w II połowie XVIII wieku były srebrną monetą o jednych z najniższych nakładów, stąd, jako takie niezbyt nadawały się do fałszowania w celu wprowadzenia ich do obiegu. Tym samym, co do zasady, podróbek „ z epoki” roczników innych niż ten najpopularniejszy 1788 - praktycznie nie uświadczysz. Nie znaczy to jednak, że nie istnieją kopie monet wykonane dawniej. Oczywiście, że istnieją. Problem w tym, są to podróbki wytworzone na szkodę kolekcjonerów, a Ci jak wiadomo, jako liczna grupa formowali się dopiero w XIX wieku. Stąd w dzisiejszym wpisie, przedstawię pewien miks nieoryginalnych monet i będą to produkcje datowane od końcówki XVIII wieku aż do tych, które dopiero wczoraj zeszły z fałszerskiej fabryczki. Jako zasadę przyjąłem by pokazywać je chronologicznie, według daty na monecie. Nic, zatem dziwnego, że pierwszym rocznikiem, jaki bierzemy na warsztat będą te przedstawione już wyżej na fotomontażu, półtalary próbne z rocznika 1771. W tym, bowiem roku do Komisji Menniczej wpłynął projekt Augusta Moszyńskiego, proponujący bicie monet wyłącznie z czystego srebra. Rezygnacja z domieszki miedzi w stopie menniczym, to miała być polska odpowiedź na zalew fałszywej monety pruskiej. Już „niemiaszki” nie będą mogli „chrzcić” naszych monet i bez końca obniżać ilości srebra – tak zapewne myślał o swoim projekcie, jego twórca. Król łaskawie odniósł się do tej nietuzinkowej propozycji walki z fałszerzami poprzez kolejne udoskonalenie monet ze swoim wizerunkiem. Polecił swojemu utalentowanemu medalierowi Filipowi Holzhausserowi wykonanie projektów monet oraz kompletów stempli by wybić ich trochę i zobaczyć jak wyjdą. W oryginale monety te są rarytasem numizmatycznym, gdyż na próbach zakończyło się ich istnienie i nigdy nie weszły do obiegu. Wielkość próbnej emisji nie jest znana, jednak według Edmunda Kopickiego oryginalny próbny półtalar z 1771 posiada stopień rzadkości R4. Tym samym „od zawsze” były to jedne z najcenniejszych próbnych monet srebrnych SAP, a co za tym idzie są one stale poszukiwane przez zbieraczy i uzyskują całkiem konkretne ceny. Tym właśnie kierowali się różnej maści „producenci” i półtalar z tego rocznika, inaczej niż zakładał Moszyński, dziś jest ikoną podróbek tego nominału. Monet tych, co prawda nie podrabiano „w epoce” jednak, co ciekawe w XIX wieku oficjalnie dobito pewną ilość monet próbnych przy wykorzystaniu oryginalnych stempli. Te nowsze monety można rozpoznać po wadze, która jest wyższa od swoich pierwowzorów z II połowy XVIII wieku. Jednak trzeba dodać, że w katalogach tych późniejszych, dodatkowych emisji nie uważa się za fałszerstwo, więc nie będą obiektem dzisiejszych analiz. Materiału jednak nam nie zabraknie, gdyż tego typu monety spotykane są zarówno w muzeach jak i na popularnych aukcjach. Zatem moją rolą będzie teraz tylko je po kolei przedstawić i opisać.

Zaczniemy od monety ze zdigitalizowanych zbiorów mekki numizmatyków, czyli Muzeum Narodowego w Krakowie. Tak się dobrze złożyło, że jedna z monet, jakie zostały udostępnione do internetowego zwiedzania to nasza dzisiejsza bohaterka. Na początek proszę zdjęcie awersu tego egzemplarza.
Jeśli chodzi o opis, oddajmy głos pani kustosz zbioru MNK Annie Bochnak, która tak opisuje ten egzemplarz. Moneta ze stopu metalu koloru srebrnego wykonana po 1771 roku, techniką odlewu. Średnica krążka wynosi 33,3mm, grubość 2,4mm a waga 13,23g. Tym sposobem wiemy już całkiem sporo. Ponieważ monety próbne SAP nie są moja domeną i ich nie zbieram, porównując ta sztukę do oryginału będę posługiwał się najnowszym katalogiem monet SAP, czyli pozycja duetu Parchimowicz i Brzeziński „ Monety Stanisława Augusta Poniatowskiego”. Z tej publikacji czerpie dane o oryginalnych próbach, z 1771, które zdaniem autorów miały średnicę 33,5mm a ich waga kształtowała się w zakresie od 10,18g (tych wykonanych w 1771 roku) aż do 14,48g (tych odbitych oryginalnymi stemplami w późniejszych latach). Nasz fals plasuje się z waga gdzieś pomiędzy a i średnica też jest zbliżona, stad uważam, iż to całkiem udana i niebezpieczna próba podróbki na szkodę kolekcjonerów. Oczywiście po bliższym poznaniu możemy dostrzec cechy odlewu związane z nierównym tłem i nieostrymi konturami liter i portretu króla. Jednak tragedii nie ma, jest to całkiem profesjonalna robota i wymagała zapewne zaawansowanego mechanicznie warsztatu. Jedno co wyróżnia się negatywnie to problem ze stopem i ciemniejsze domieszki, które wyraźnie psują fałszerska robotę. Niestety nie możemy zobaczyć i skomentować rewersu, gdyż nie jest udostępniony do cyfrowego zwiedzania. Szkoda, ale nie jest to nasz pierwszy kontakt z monetami z Krakowa i …można się przyzwyczaić.

Drugą monetą z tego samego rocznika, jaką dziś pokaże jest egzemplarz pochodzący ze zbiorów debiutującego na moim blogu Gabinetu Monet i Medali Muzeum Narodowego w Warszawie. Dzięki splotowi miłych zdarzeń oraz nieocenionej pomocy pasjonatów numizmatyki, udało mi się nawiązać kontakt z tą szacowną placówką i mieć okazję podziwiać część jej zbiorów. Spotkałem się tam z miłym przyjęciem a efektem tych wizyt jest znaczny wzrost ilości materiału, jaki będę mógł wykorzystać w blogu, w celu popularyzacji naszej pasji, a okresu SAP szczególnie. Pewnie kiedyś o tej współpracy z MNW napiszę coś więcej, jednak teraz wracam do półtalarów. Poniżej zdjęcie obu stron jednego z egzemplarzy ze zbiorów warszawskiego muzeum.
Mam świadomość tego, że zdjęcie wykonane „komórką” w słabym oświetleniu nie jest ideałem, żeby nie powiedzieć, że jest kiepskiej jakości. Jednak dla zgrubnej analizy na łamach bloga nada się idealnie – w końcu to nie jest komercyjna publikacja i może mieć swoje drobne mankamenty J. Już na pierwszy rzut oka z tą moneta jest coś nie tak. Starałem się to oddać na zdjęciach i dlatego sa takie nieco „rozmazane”. Jakby mechaniczne wgłębienia/wgniecenia po obu stronach zdecydowanie wskazują na to by się jej bliżej przyjrzeć. Na awersie wgnieciona jest centralna część głowy króla w okolicy przepaski. Na rewersie wgniotów jest więcej a ich kształty są regularne mimo różnej wielkości.  Moim zdaniem moneta jest fałszywa. Pisze to trochę na swoją odpowiedzialność, gdyż prawdopodobnie nie jest w muzeum opisana, jako podróbka. Być może pod tym kątem nikt jej wcześniej jeszcze nie oglądał i analizował. To może teraz opowiem, po czym wnoszę J. Moneta wygląda mi na odlew. Tło nie jest jednorodne.  Mimo widocznej patyny i zabrudzeń sugerujących, że ma już „swoje lata”, posiada nierówności i pęcherzyki. Do tego portret Poniatowskiego również jest niezbyt ostry. Do tego, litery mają drobne skazy a obwódka ma swoje defekty i w niektórych miejscach nie przypomina to regularnego okręgu. Te cechy zwykle dają wystarczające podstawy do tego, aby określić numizmat, jako „lewy”. Do tego dochodzą te monstrualnych rozmiarów, nieregularne wgniecenia. Nie jestem metalurgiem, ale na oko wyglądają mi one na jakiś defekt, może opad, jako efekt stygnięcia odlewu. Ale to nie wszystko. Miałem tę sztukę w ręku i to, co widziałem nie napawa optymizmem. Numizmat jest wyraźnie mniejszy od innych próbnych półtarów lezących obok niego. Średnica krążka widocznie odstaje od standardu i bardziej przypomina próbną dwuzłotówkę z 1771 roku, z tej samej serii. Dodatkowo, waga tego „cuda” to zaledwie 6,34g. Świadczy to dobitnie o tym, że stop użyty do wykonania tej próby ma ciężar właściwy różny od srebra. Niestandardowa średnica plus mniejsza waga, jest moim zdaniem koronnym argumentem potwierdzający tezę o fałszerstwie. Istnieją, co prawda opisane odbitki tego półtalara w miedzi, jednak ten egzemplarz mimo swojego ciemniejszego niż srebrny koloru, zapewne nie jest miedziany, gdyż byłby znacznie cięższy. Przy średnicy 33,5mm miedziane odbitki prezentowane w katalogu monet SAP wazą około 19 gramów. Jak więc widać, nie tędy droga. Dla mnie fals J.

Zatem mamy już dwie podróbki z dwóch muzealnych źródeł. Wróćmy na chwile do internetu i zobaczmy, czym tam się dziś handluje. Oczywiście temat próbnego półtalara SAP z 1771 roku jest cały czas na czasie. Na rynku pojawiają się, co chwila kolejne kopie. Na początku niegroźne, ale po odpowiednim postarzeniu i przygotowaniu zapewne będą w przyszłości mogły uchodzić za oryginały. A jak nie one, to przynajmniej ich przedsiębiorczy właściciele już się o to postarają. Warto, więc zobaczyć, z czym walczymy. Poniże zdjęcie kopii z nabita puncą literą „f”, jaka znakuje się falsyfikaty.
Moneta jak widać na zdjęciu „po przejściach”, które być może miały świadczyć o jej zaawansowanym wieku. Zdjęcie pochodzi z aukcji na największym portalu handlowym w kraju, w której moneta sprzedawana była, jako kopia. Zaobserwowałem i zarchiwizowałem sobie kilka podobnych aukcji. Monety nie cieszyły się na nich żadnym powodzeniem i jak się okazało, nawet ceny w okolicach10 złotych nie skusiły wielbicieli podróbek do ich zakupu. Jak widać interes kręci się u producentów, dystrybutorzy maja już większy problem… sytuacja jak ze świecidełkami z NBP. W tej prezentowanej na zdjęciu, miły właściciel o statusie „Super Sprzedawca” podzielił się z nami dodatkowymi informacjami, jak średnica 33mm i waga 12,7g oraz zamieścił bardzo dobre zdjęcia - szacunek. Dla znawców tematu dodano także istotną adnotacje, że nie przyciąga jej magnes oraz, że moneta posiada „dziurkę”. Nie było niestety niczego o samej puncy „f”. W każdym razie wszystkie kopie półtalara, jakie widziałem z tej fabryczki, posiadają ten znak. Tak spreparowana sztuka nie wydaje się być zagrożeniem dla niedoświadczonych kolekcjonerów, liczących na wyjątkowe okazje. Trzeba dodać, że zachęta dla wszelkiej maści producentów może być z jednej strony atrakcyjna cena, jaką kosztuje oryginalna próba oraz gładki rant, który jako taki jest jedną z największych problemów, które mają producenci kopii. W tym przypadku, rant nie przeszkadza, więc zalecam czujność.

W tym miejscu chciałbym w kilku zdaniach wyjaśnić idee tytułu dzisiejszego wpisu. Odnosi się on właśnie bezpośrednio do próbnych półtalarów, z 1771, które w założeniu miały być batem na fałszerzy a okazały się ich domeną. Interesujące jest to, co konkretnie znajduje się na rewersie próbnego półtalara ręki Holzhaussera. Proszę spojrzeć na rewers kopii. Otóż ta „dymiąca szkatułka” to nic innego tylko wizualizacja pieca menniczego, w którym topi się materiał przyszłe monety. Najciekawsze jest jednak to, co autor zapisał w postaci łacińskiej sentencji. Na każdym nominale tej próbnej serii umieszczono inne hasło „propagandowe”. Teraz dochodzimy do meritum. Na półtalarze znajdujemy sentencję VINCIT FRAUDEM, co w wolnym tłumaczeniu znaczy ZWYCIĘŻA FAŁSZERSTWO. I to właśnie jest ta ironia losu, o której „mówi” fałszerz z fotomontażu na pierwszej ilustracji dzisiejszego wpisu. Dobre intencje Moszyńskiego zweryfikował czas i jak widać na załączonych powyżej przykładach – przestępstwo mimo szumnych zapowiedzi jednak nie zostało zwyciężone... Jakoś pasowało mi to do dzisiejszego wpisu. Fałszowanie półtalarów posiadających ten szczególny napis, jest prawdziwą ironią losu J.

Ok, idziemy dalej i zabieramy się za przykłady fałszerstw półtalarów z kolejnych roczników. Następna moneta znów pochodzi ze zbiorów Muzeum Narodowego w Warszawie. Przyznam, że jak ja zobaczyłem to zdębiałem, gdyż nie spodziewałem się nawet tam ujrzeć takiej monety. Ale od początku. W najnowszym katalogu monet SAP, pod pozycją 29.j1 autorzy umieścili klipę półtalara z 1780 roku. Moneta nie ma zdjęcia, więc do katalogu użyto bartynotypu zaginionej monety z kolekcji Potockich, który jest w posiadaniu MNW. Bartnotyp, czyli takie „staropolskie ksero” wynalezione przez wybitnego XIX-wiecznego polskiego archeologa i antykwariusza Władysława Bartnowskiego. Obraz dwóch stron monety został uzyskany poprzez przyłożenie papieru do oryginalnej monety i delikatnego cieniowania wypukłego rysunku. Cos jak dziecięca zabawa kredkami świecowymi. Jest, zatem utrwalony obraz klipy, jednak nie ma danych o wymiarach i wadze. Proszę, więc sobie wyobrazić moje zdziwienie, kiedy podczas kwerendy w MNW napotkałem poniższy numizmat.
Moneta przedziwna, już na pierwszy rzut oka wyglądająca na odlew. Ciekawe jednak skąd fałszerz miał formę do tego odlewu, w końcu oryginał zaginął i nie jest znany. Być może do tego celu użył normalnego, regularnego półtalara z 1780 roku a elementy „klipopodobne” są czystą inwencja tego pseudo-fachowca. Pewnie tak można zakładać. W każdym razie, moneta istnieje w zbiorach MNW i jest celnie opisana, jako falsyfikat. Co prawda za słowem „falsyfikat?” znajduje się znak zapytania, który zdaje się, wynika z zastosowanych (lub nie) metod badawczych podczas jego analizy. Pewnie dopóki nie udowodni się tego z całą pewnością, to z naukowego punktu widzenia, pozostaje spora doza nieufności do tej śmiałej tezy J. Generalnie moneta wygląda jak klasyczny odlew. Dodatkowo jest wyjątkowo lekka i wykonana z jakiegoś jasno srebrzystego stopu. Mnie laikowi, trzymając tą klipę w ręku na myśl przyszyło aluminium. Jednak w muzealnych notatkach materiał określono, jako ołów. Aż tak się nie znam, żeby to ustalenie podważać, jednak po ołowiu spodziewałbym się zdecydowanie większego ciężaru. W końcu ołowiane żołnierzyki, jakie wytapiałem z ojcem będąc dzieckiem, jednak swoją wagę miały J. W każdym razie waga jest oficjalnie znana i wynosi 14,27g. Oryginalny półtalar z 1780, wykonany ze stopu srebra ważył 14,03g. Zatem ten „klipenfals” jest nieco cięższy, jednak jak na swoje rozmiary uważam, że waga powinna być zdecydowanie wyższa. To tylko kolejna gruba przesłanka, która potwierdza ustalenia warszawskich muzealników o nieoryginalnym pochodzeniu tego egzemplarza.

Teraz znów wracamy do Krakowa by zaprezentować falsyfikat półtalara z 1782 roku ze zbiorów Gabinetu Numizmatycznego im. Emeryka Hutten-Czapskiego. Na początek zdjęcie.
Fałszerz podjął się trudnego zadania podrobienia niezwykle rzadkiego rocznika 1782, wybitego w ilości zaledwie 2166 sztuk, którego rzadkość Kopicki ocenił na stopień R4. To od razu świadczy o tym, że złoczyńca uczynił to, po to żeby wcisnąć tego falsa jakiemuś mniej zorientowanemu kolekcjonerowi. Dzięki digitalizacji awersu i opisowi kustosz Anny Bochnak, wiemy, że moneta została zakwalifikowana, jako wyrób z XX wieku wykonany poprzez odlew ze stopu metalu koloru srebrzystego. Trzeba powiedzieć, że kolor rzeczywiście został dobrany bardzo poprawnie. Jednak odlew, to zawsze odlew – nawet mimo tego, że ten nowoczesny jest również nieźle przeszlifowany i dopiero analiza zdjęcia w wysokiej rozdzielczości zdradza jego cechy. Niestety nie mamy rewersu i rantu, wiec nie możemy ocenić jak fałszerz poradził sobie z tymi elementami. Sprawdźmy jeszcze wymiary. Średnica 34,4mm mieści się w zakresie, jaki cechują oryginały. Grubość 2,2mm. Waga 14,98g o prawie gram wyższa od produktu pochodzącego z warszawskiej mennicy, jest jedyną cechą wskazującą bezsprzecznie na jego nielegalne pochodzenie. W tym stanie obiegowego zużycia, moneta w oryginale bita w wadze 14,03 grama, powinna ważyć gdzieś około 13,5g. Podsumowując, należy obiektywnie docenić kunszt tego wyrobu i stwierdzić, ze to całkiem udane dzieło, które może być groźne, jeśli gdzieś wypłynie i trafi na podatny grunt „okazji”.

Kolejne dwie monety to wyjątkowa ciekawostka. Tym razem będą to numizmaty z roczników 1785 i 1787. Nic to, że w tych dwóch latach w mennicy w Warszawie oficjalnie nie bito półtalarów. Niemożliwe jest, więc by istniały takie monety w oryginałach. W „dawnych czasach” te informacje nie były aż tak powszechnie znane jak dzisiaj, stąd znajdowali się magicy, którzy starali się tak zmienić ostatnią cyfrę w dacie i stworzyć unikat. O tym wszystkim dowiadujemy się między innymi z książki Henryka Mańkowskiego „Fałszywe monety polskie” z roku 1930. Tam na stronie 22 znajdujemy bardzo ciekawy fragment, cytuję: „Już większej zgrabności wymagało przerobienie ósemki tak dobrze na siódemkę, że nawet tak wytrwany znawca, jak Zagórski, nie spostrzegł tej oszukańczej roboty i umieścił półtalarka 1787 (Nr.795) …. nie tylko w tekście, ale i na tablicach swojego dzieła, chociaż akta mennicze wyraźnie dowodzą, że sztuk tych wcale nie bito i nikt nigdy ich nie widział w autentycznych egzemplarzach. – Tak samo na licytacji słynnego zbioru Chełmińskiego (Monachium 1903) podbijano umieszczonego na tablicy wspaniałego katalogu półtalarka z roku 1785 aż do 100mk i byłby poszedł niewątpliwie znacznie jeszcze wyżej gdyby nie obecność polskich znawców, którzy wiedzieli, że rok taki nigdy nie istniał. Dziś kupiony po licytacji za kilka marek spoczywa w moim zbiorze w oddziele „sztuk chorych”  jako przeróbka z 1783”. Dwa zdania z książki i oto są dwa kolejne przykłady podróbek. Jedną z nich, z książki wspomnianego już wyżej Ignacego Zagórskiego „ Monety dawnej Polski jakoteż prowincyj i miast do niej niegdy należących z trzech ostatnich wieków” z roku 1845, można zaprezentować na blogu, gdyż autor umieścił jej wizerunek na rycinie.

Trzeba jednak przyznać, że mimo tego, że Zagórski umieścił tą konkretną monetę na rycinie, to w już tekście pod pozycją 795 przy okazji dokładnego opisu – ostrzega przed fałszywymi produktami różnych pseudo-amatorów. 

Tym samym trudno zgodzić się z Henrykiem Mańkowskim, informującym w swojej książce, że Ignacy Zagórski dał się nabrać na to fałszerstwo. Z powyższego tekstu wynika, że zdawał sobie z tego doskonale sprawę. Czemu jednak umieścił rysunek fałszywego półtalara z 1787 roku na tablicach dołączonych do swojego dzieła, trudno dziś dociec. To tyle, jeśli chodzi o przykłady podróbek z literatury i idziemy dalej. Dochodzimy do roku 1788, jedynego, w którym półtalary produkowano w miarę masowo. W każdym razie nakład 76 419 egzemplarzy dawał już mgliste podstawy do tego żeby je ewentualnie podrobić i wprowadzić do obiegu. Znam kilka przykładów monet z tego rocznika. Zacznijmy od sztuki z Muzeum Narodowego w Krakowie.
Jak na oko już widać, mamy tu do czynienia ze średniej, jakości odlewem. Tło nierównomierne, litery rozlane, król mocno zmęczony cała sytuacją. Moneta nosi ślady obiegu, stąd możliwe, że jest to wyrób „z epoki”, jednak z drugiej strony może to być złudzenia i równie dobrze ktoś się nad nią po prostu znęcał. Ot, trafił się jakiś jakiś „zły pan” lub sam fałszerz niezadowolony z uzyskanego efektu i szramy gotowe J. Zobaczmy, co tym egzemplarzu napisali muzealnicy z Krakowa. Moneta powstała po 1788 roku, wykonano ją, jako odlew ze stopu metali koloru srebrnego. Czyli fałszerski standard, ale czy na pewno? Wymiary pokazują jednak, że nie tylko wygląd monety jest marny, ale i cechy fizyczne też nie dopisały. Średnica wynosi 32,9mm versus 34-35mm, jakimi cechują się oryginały to zdecydowanie za mało. Waga 10,33g również dyskwalifikuje ten wyrób, bo jest to aż o około 3,5 grama mniej niż potrzeba. Jednym słowem marny ten fals.

Kolejna moneta posłuży nam do porównania, gdyż to wciąż rocznik 1788. Zdjęcie pochodzi z aukcji internetowej. Zapisałem sobie fotki z tej oferty, więc możemy podziwiać obraz obu stron monety.

Nie jestem pewien, co wywołuje na mnie większe wrażenie. To, że jest sprzedawana w cenie „65 złotych do negocjacji”, to że jest oferowana jako moneta przerobiona na medal czy to niebieskie futerko w tle J. W każdym razie jak na „medal” całkiem zgrabna robota. Zastanawia mnie mała analogia do poprzedniego egzemplarza z Krakowa. Obie dziurawe w tym samym miejscu i obie puncowane litera „f”, jaką dawniej numizmatycy znaczyli falsyfikaty, a która już nie raz widzieliśmy na wcześniej prezentowanych sztukach. Nie znam wymiarów i wagi wiec mogę tylko oceniać to, co widzę. Moneta wygląda mi na wysokiej, jakości, nowoczesną produkcję. Być może jest bita lub jest to odlew, którego bardzo udane tło imituje bicie. Generalnie dobra mechaniczna robota. Gdyby nie ta dziura i punca, to ten półtalar mógłby w aukcjach internetowych śmiało uchodzić za oryginał. Nie spotkałem więcej tego typu wyrobów, co jak na maszynową robotę wydaje się nieco dziwne. Moneta sprzedawana jest w kraju, czy ma to jakieś znaczenie i sugeruje miejsce jej powstania - nie wiem, ale postaram się tego kiedyś dowiedzieć.

Na zakończenie hit wieczoru, czyli moje ulubione fałszerstwo monety SAP. Prawdziwa perła pośród kopii J. To już kolejna moneta, która pochodzi ze zbiorów krakowskiego oddziału muzeum narodowego. Trzeba przyznać, że fałszerstwa SAP są tam traktowane profesjonalnie i udostępniane publiczności. Tylko przyklasnąć tej inicjatywie i poprosić o obustronne zdjęcia. Ale wracając, do tematu poniżej awers ostatniego półtalara w dzisiejszym artykule.
Cudny awers J. W sumie trudno zakwalifikować ten fantazyjny wytwór, jako fałszerstwo, bo kogo miałoby ono oszukać. Bardziej sugerowałbym, że to „wariacja na temat” lub nawet odważna artystyczna wizja półtalara ostatniego króla elekcyjnego. Mnie szczególnie urzeka w tej monecie to, że artysta postawił na swoim i skierował głowę króla w prawo, w stronę Prus. To spora odmiana, jednak wydaje się, że władca tego faktu dobrze nie wykorzystał, bo akurat sobie przysnął, o czym świadczą przymknięte powieki J. Król wygląda „nieco” inaczej niż na oryginalnych monetach, jednak trzeba uznać talent plastyczny twórcy tego egzemplarza, bo moim zdaniem całkiem udanie uchwycił charakterystyczne cechy fizys Poniatowskiego. Jak bym nie wiedział, kogo przedstawia portret z awersu, to nawet bez napisów otokowych, zgadałbym, że to właśnie SAP. W opisie muzealnym mamy dostępne następujące fakty. Po pierwsze, to, że mamy do czynienia z fałszywym półtalarem z 1788 roku. Cenna wskazówka, gdyż bez zdjęcia rewersu nie byłbym w stanie tego określić. Dzieło datowane jest na druga połowę XX wieku. Moneta został wybita (zamawiam stempel J) z brązu połączonego z bliżej nieokreślonym stopem metalu koloru srebrzystego. Wymiary, jakie podano tylko potwierdzają, że to dzieło sztuki powstało jedynie na inspiracji półtalarem SAP, gdyż nawet nie są zbliżone do oryginalnych. Średnica 27,9mm, grubość 2,6mm i waga 9,89g pozostawiam bez komentarza. Wydaje się, że klasyfikacja tego wyrobu do fałszerstw jest nieco na wyrost. Jednak dzięki temu, dzieło ujrzało światło dzienne i mam nadzieje, że będzie kiedyś istotnym elementem muzealnej ekspozycji. W każdym razie będąc w MNK w Krakowie, osobiście upomnę się o to by tak było J.

To tyle na dziś, mam nadzieję, że prezentowane przykłady się podobały. Jeśli są jakieś fałszywe półtalary, których nie umieściłem w artykule, to bardzo proszę o informacje. Można to zrobić w komentarzu lub bezpośrednio mailem podanym w sekcji „O mnie”. Za wszystkie informacje, z góry serdecznie dziękuję. Już nazbierało mi się kilkanaście nowych monet z różnych wcześniejszych artykułów o fałszerstwach SAP, których wówczas nie znałem i nie umieściłem w tekście. Szykuje się, więc na grudzień bonusowy artykuł typu „dogrywka”. Ja już kończę i do zobaczenia niebawem.

W dzisiejszym wpisie wykorzystałem następujące publikacje: Henryk Mańkowski „Fałszywe monety polskie”, Ignacy Zagórski „Monety dawnej polski” + tablice, Parchimowicz/Brzeziński „Monety Stanisława Augusta Poniatowskiego”. Do artykułu wykorzystałem zdjęcia oraz informacje pochodzące z Gabinetów Monet i Medali Muzeum Narodowego w Krakowie i Warszawie, zdjęcia pochodzące z archiwów aukcyjnych oraz wyszukane za pomocą google grafika.

niedziela, 24 września 2017

Kilka impresji na temat handlu monetami, przy okazji relacji z 1 Aukcji ADJ.

Macie czas ? :-) Dzisiejszy wpis będzie niestandardowy. Obiecałem tu kiedyś, że zrelacjonuje każdą aukcję numizmatyczną, w jakiej wystartuje, mając wówczas na myśli tylko te „porządne” i największe wydarzenia odbywające się w naturze i/lub w internecie. Jednak imprez stale przybywa, więc i moich relacji też jest coraz więcej, stąd coś z tym będę musiał zrobić. Szczególnie, że końcówka roku jest przebogata w aukcyjne wydarzenia a pisanie o samych imprezach handlowych jest dla mnie na dłuższą metę nużące, żeby nie powiedzieć - nudne. Wychodzę z założenia, że blog ma mi przynosić przyjemność. A jak mi się „słabo” pisze, to zapewne równie „trudno się czyta” te moje relacje. Stąd żeby wpis miał odpowiedni pokład emocji, dziś połączę w tekście dwa zbieżne tematy. Pierwszym będą moje przemyślenia i obserwacje na temat rynku handlu monetami, a drugie miejsce zajmie opis tytułowej aukcji warszawskiego antykwariatu . Bo to, co nas podnieca, to się nazywa kasa, a kiedy w kasie forsa, to sukces pierwsza klasa. Tak śpiewała kiedyś Maryla Rodowicz i trzeba przyznać, że jest w tym sporo prawdy. Zatem dzisiejszy wpis może być fragmentami nieco kontrowersyjny. Jest oczywiście przewidziany pewien łącznik spajający oba tematy, ale to już okaże się w tekście i nie będę tej idei zdradzać już we wstępie. Zatem dziś dwa tematy, w stylu „wash and go” dobrze znanym starszej części czytelników i… autorowi J.

Zanim jeszcze przeleje na „papier” swoje aktualne poglądy o handlu, to winien jestem nieco tła, które mam nadzieje sporo wyjaśni, dlaczego aż tak bardzo się tym tematem interesuje. Sam się nieco dziwię, bo faktem jest, że osobiście bardzo nie lubię sprzedawać numizmatów. Do tego stopnia, że muszę to publicznie przyznać, iż od prawie 10 lat nie sprzedałem ani jednej sztuki. Co prawda to się teraz zmieni, gdyż kilka niepotrzebnych monet oddałem właśnie na jedną z zaprzyjaźnionych aukcji, jednak faktem jest, że nie jest to dla mnie standardowe zachowanie. Dlaczego nie sprzedaję? Ano, dlatego, że nie lubię bez wyraźnej potrzeby rozstawać się z monetami, jakie już posiadam. Udaje mi się to dosyć łatwo, między innymi, dlatego, że staram się nie kupować monet przypadkowych. Wolę gromadzić je „z głową” nie podążając zbytnio w ilość a bardziej troszcząc się ich jakością. To sprawia, że raczej nie miewam monet, których zakupu jakoś mocno żałuję i chce się ich zaraz szybko pozbyć. Jednak nie ma ideałów, czasem każdemu zdarza się popełnić błąd, czy też wymienić monetę na egzemplarz w lepszym stanie, a co za tym idzie pozyskać dubla. Dotąd te „gorsze” trzymałem gdzieś obok głównego zbioru, jednak nie potrafiłem się z nimi rozstać, a może nie maiłem takiej potrzeby. Dziś nieco zmieniłem postawę i skorzystałem okazji żeby wróciły do obiegu i poszły dalej „do dobrych ludzi”, którym sprawią radość. Drugim istotnym powodem, dlaczego nie sprzedaje monet jest zwyczajna wygoda i niechęć do robienia sobie problemów. Bo właśnie z samymi problemami utożsamiam ten proces. Nie widzę zysku ze sprzedaży, tylko kłopot z obsługą ewentualnych „trudnych kupujących”. Ot mamy XXI wiek i ludzie są czasem naprawdę dziwni J.  To tłumaczy nieco moją pozycję, jaką zwykle staram się zajmować, czyli bezpiecznego i obiektywnego obserwatora. Nie wyjaśnia jednak w ogóle, dlaczego mnie tak ten handel interesuje. Wiec jeszcze kilka zdań o tym napiszę, jednak na początek mała ilustracja tworzenia „kolekcji z głową” w krzywym zwierciadle humoru J
 Lubię to luźne podejście do kolekcjonowania obiektów J. Jednak wracając do temu, to to, dlaczego interesuje mnie handel, tkwi niestety głęboko we mnie samym. Mogę napisać, że sam jestem handlowcem, który od dziecka styka się z rozmaitymi przejawami kupna i sprzedaży, budowania oferty i obsługi klienta, wzrostu sprzedaży i realizacji określonych poziomów zysku itp. itd. Jako dzieciak, chętnie pomagałem dziadkowi w sprzedaży działkowych owoców i warzyw. I to zarówno handlując „na chodniku” w centrum miasta czy też wystawiając swój towar na straganie targowiska bydgoskich Kapuścisk. Jako młodzieniec przez lata pomagałem ojcu, wówczas poczatkującemu biznesmenowi „biorącemu sprawy w swoje ręce”, prowadzić mały sklepik na osiedlu Leśnym. By już, jako „pełnoletni obywatel” stać się nawet współwłaścicielem rodzinnej spółki handlowej. To właśnie w tym okresie w moje ręce wpadało wiele „około menniczych” monet, jakimi w dużych ilościach płacili pracownicy okolicznych przedsiębiorstw, którzy byli moimi stałymi klientami. To były te „złote czasy dla obiegu monetarnego”, w których comiesięczna wypłata, była odbierana gotówką z zakładowej kasy J. Tak właśnie rozpoczęła się moja kolekcja obiegowych monet okolicznościowych PRL i III RP, którą z sentymentu trzymam do dziś.  Tak, więc w moim przypadku to właśnie handel był jedną z podstaw pod budowę pasji kolekcjonerskich. Później przyszedł czas na poważne szkoły, na których kształciłem się w kierunkach ściśle związanych w ekonomią. I tak mając „handel we krwi” oraz odrobioną praktykę i opanowaną teorię w efekcie wylądowałem w dziale sprzedaży międzynarodowego koncernu, w którym pracuje nieprzerwanie od prawie 25 lat, przechodząc wszelkie szczeble kariery handlowca. Być może właśnie, dlatego jestem nieco „uczulony” na handel w życiu prywatnym i źle (a czasami i nerwowo), reaguje na wszelkie próby bezpośredniego oddziaływania i testowania na mnie wszelakich technik handlowych. Jedno jest pewne - w moich pozazawodowych pasjach, do których przecież też zalicza się numizmatyka, ewidentnie szukam oderwania od procesów, jakie kojarzą mi się z pracą. To jest tak jak inni mają z łowieniem ryb, polowaniem czy ornitologią. Pasja relaksuje, jeśli odrywa nas od codzienności.  Dlatego też, co do zasady, jak mogę unikam handlu w kontekście numizmatyki. Jednak rynek numizmatyczny nie dba o moje dobre samopoczucie i sobie obok mnie normalnie istnieje a nawet się dynamicznie rozwija J. A ja nie wynalazłem jeszcze sposobu jak zaspokajać swoje kolekcjonerskie zapędy nie biorąc w nim udziału i nie kupując monet. Stad chcąc lub nie chcąc, bywają dni, że nie jestem tylko biernym obserwatorem i jako „obiektywny” klient uczestniczę w różnych handlowych zmaganiach. A tam, siłą rzeczy czasem muszę zaakceptować to, że będę wystawiony na różne techniki i taktyki, które mi się w tym hobby niezbyt podobają. Zatem podsumowując ten fragment, jestem praktykującym handlowcem, który w swojej pasji unika powiązań związanych z pracą zawodową. Jednak mimowolnie obserwuję to, co się wokół mnie dzieje, potrafię rozpoznać przesłanki „szukania jeleni” i jest mi czasem przykro, kiedy widzę, że w tym starciu handlarze zdecydowanie wygrywają z kolekcjonerami.

To oczywiście nie jest żadna prawda objawiona. Światem rządzi pieniądz, a w naszej pasji paradoksalnie kasa ma przecież jeszcze dodatkowe acz kluczowe znaczenie. Wszystko jest jednak OK dopóki nagle nie okazuje się, że wokół ciebie jest więcej handlujących niż amatorów numizmatyki. Budzisz się wtedy z letargu, gdy okazuje się, że monety, które zbierasz „bo lubisz”, stają się najzwyklejszym w świecie towarem. Towarem modnym, który obiecuje zyski, które przyciągają do twojego hobby masę osób przypadkowych i różnej maści inwestorów, zafiksowanych na osiąganie zysków. Popularność rośnie, ceny idą w górę, nakręca się handel. I tak to działa. Sama popularność jest w gruncie rzeczy nawet dobra, bo z pewnością sporo nowych osób, które trafiło do tego hobby przypadkowo, zakocha się w nim, podszkoli i zostanie. Jednak jest też cena, jaką za ten dopływ „świeżej krwi” trzeba zapłacić. I to cena wymierna, wyrażona w polskich złotych.  I już czasem nie wiesz, kim są konkurenci, z którymi walczysz o monetę na aukcji. Dlaczego licytują i płacą zdecydowanie więcej niż „obiektywnie” warta jest dana moneta? Dlaczego dają się nabierać na falsyfikaty, na piękne opisy aukcji, na niewyraźne zdjęcia, na zawyżone stany zachowania? Dlaczego za monetę w plastikowym opakowaniu zdolni są zapłacić znacznie więcej? Czy to przez wygodę jej przyszłej odsprzedaży, czy tylko przez gwarancje oryginalności i stanu ze strony uznanych fachowców? Wiele znaków zapytania, jak więc się tym nie zainteresować i nie próbować tego jakoś rozgryźć? To nie są jednak tylko moje przemyślenie, osób które zastanawiają się o „co tu chodzi„ jest zdecydowanie więcej.. Weźmy jaskrawy przykład w postaci najnowszego katalogu monet SAP autorstwa duetu Parchimowicz/Brzeziński. Kiedy zabierałem się za tą pozycję i przeglądałem pierwsze karty, wpadła mi w oko sentencja jednego z autorów – artysty plastyka, miłośnika historii i numizmatyki - Mariusza Brzezińskiego. Uważam, że ta wypowiedź jest ważna i znamienna dla aktualnej sytuacji, a mogła zostać pominięta, bo w końcu, kto czyta wstępy J. Poniżej prezentuje ten fragment z książki.

Jeśli nawet autorzy spotkali się z tym zjawiskiem, to zdecydowanie „coś jest na rzeczy” i coraz częściej chodzi tu tylko o zyskowny handel. Idźmy z analiza problemu nieco dalej. Weźmy taki prosty przykład z ostatnich dni. Aukcja internetowa WCN-u. Jedyna ciekawa moneta Poniatowskiego w ofercie to dwuzłotówka z 1766 roku. Oferta nie nowa, dobrze ją pamiętam, bo moneta jak bumerang, co kilka lat wraca na rynek i jest oferowana na kolejnych aukcjach. Prześledźmy sobie tą konkretną sztukę ze zdjęcia poniżej.
Pierwszy internetowy ślad tej monety w handlu jest tak stary jak niemal sam internet J. Pochodzi z aukcji WCN w1993 roku, była oferowana, jako pozycja 4/271 i nie została sprzedana za cenę wywołania wynoszącą 48 złotych. Potem długo długo nic i znów dwuzłotówka wyskakuje na WCN w 2004 roku, jako pozycja 31/656. Wówczas „schodzi” za 616 złotych. 11 lat upłynęło między pierwszy notowaniem a kolejną próbą sprzedaży, można więc zakładać, że była częścią kolekcji. Potem pojawia się znowu w 2013 roku i jest sprzedana na aukcji WCN, jako pozycja 54/520 za kwotę 1680 złotych. Odstęp pomiędzy aukcjami wynosił 9 lat, stąd zapewne posiadał ją w tym czasie jakiś miłośnik monet. Wtedy właśnie zobaczyłem ją po raz pierwszy i nie przeczę, że byłem gotów wydać na jej zakup kwotę około 1000 złotych. Jak na ten niezły stan monety i średnio rzadki rocznik, cena wydawała mi się jak najbardziej adekwatna. Nic, to obszedłem się smakiem, uzyskana kwota była dla mnie wówczas do przyjęcia. Jednak już po 4 latach spotkałem ją znowu. Oczywiście stało się to pod koniec sierpnia 2017 na kolejnej aukcji WCN, jako oferta numer 204070. To miesiąc temu, więc byłem już bardziej świadomym zbieraczem i dość krytycznie oceniłem jej wygląd. Szczególnie te jej charakterystyczne rysy na awersie. Jednak i tak jest to lepszy stan od tej, którą sam posiadam, więc znów za te 1200 złotych byłem gotów ją kupić. Jakoś wycena tej sztuki przez te kilka lat się u mnie nie zmieniła J. Nie złożyłem jednak nawet zlecenia, bo moneta w sprzedaży uzyskała cenę 1750 złotych. Czyli kolejna podwyżka J, rynek idzie dobrze, da się wciąż zarobić. W archiwum WCN mamy 37 pozycji dotyczących dwuzłotówek z 1766, z tego aż 4 zajmuje jedna i ta sama moneta. Czyżby nowa forma wprawiania historycznych monet w obieg??? Ale to nie koniec jej XXI wiecznego „obiegu”. Idźmy dalej. Znany portal aukcyjny, tam dnia 17 września 2017 sprzedana zostaje dwuzłotówka 1766. Tytuł aukcji „Piękna Moneta” mówi wiele. Jak się okazuje, oferta (6953840563), to znów nasza moneta, tym razem nabywcę kosztowała 2335 złotych. Ja tylko obserwowałem licytację. Jeszcze w piątek kosztowała „rozsądne” 1250 złotych. Jednak znalazło się 4 licytujących (4 konta aukcyjne), którzy zdecydowali się o nią powalczyć w zakresie cen 2229-2335 złotych. Przy okazji okazało się, kto poprzednio kupił monetę z WCN i nie jest to tajemnica, że była to firma handlująca numizmatami a nie kolekcjoner. Oczywiście nie mam nic do firm handlujących, rozumiem ich misje i zasady rządzące wolny rynkiem. W końcu kiedyś sam o to w pewien sposób walczyłem….Na pytanie ilu posiadaczy tej dwuzłotówki od 1993 roku to kolekcjonerzy? Nie znam odpowiedzi. Chociaż zaobserwowana sekwencja częstotliwości sprzedaży może być pomocna: 11 lat -> 9 lat -> 4 lata -> 3 tygodnie. Jak widać moneta znów jest „w obiegu”, stąd pytanie pozostawiam otwarte. Do zobaczenia moneto, pewnie już niebawem spotkamy się gdzieś na numizmatycznym rynku L.

Powyższy przykład może wyglądać trochę, jako takie „gorzkie żale” niezadowolonego klienta, który nie kupił i teraz się mści J. Nic bardziej mylnego, ja nie jestem pamiętliwy. Uważam, że jedną z głównych zasad, jakie mogą nas uratować w starciu z handlarzami jest racjonalne myślenie i nie uleganie pokusie licytowania ponad limit. Wiem, ze nieraz to trudne. W emocjach, jakie w kolekcjonerach wzbudzają „ich” upragnione numizmaty można popełnić różne błędy. I na te właśnie zachowania liczą handlarze, którzy raczej planowo i „na zimno” kupują monety jak kolejne obiekty, które potem można będzie z zyskiem odsprzedać jakiemuś rozentuzjazmowanemu pasjonatowi. Czasem handlarz kupuje od handlarza. Czasem jeden handlarz wystawia przedmiot z jednego konta i sam kupuje go od siebie z drugiego konta, żeby utrwalić w naszej świadomości (i archiwach aukcyjnych) określony poziom ceny. Dla mnie osobiście szczególnie jaskrawa jest ostatnio tendencja do zawyżania cen monet dobrze zachowanych, czyli mam na myśli stan zachowania około II. Monety z reguły nie powinny być zbyt drogie, bo wartość metalu, z którego powstały, jest w dzisiejszych czasach żaden. Zatem skoro nie materiał, to co właściwie wpływa na cenę. Zmiennych jest wiele, ale dwie najistotniejsze są od wieków te same. Po pierwsze stan zachowania a po drugie rzadkość. Zatem kolekcjoner był w stanie zapłacić więcej za monetę pięknie zachowaną i to nawet, jeśli jest popularna. Jej unikalność stanowi wówczas jej menniczy stan, który odcina się od „całej reszty”. Jeśli moneta jest trudno dostępna, to wówczas jej cena dodatkowo rośnie. To znów są proste zależności i nie ma w tym żadnej trudności. Te dwie zasady od wieków stanowiły podstawę do wyceny numizmatów. Jednak to, co jest dla mnie najciekawsze to proporcja cen pomiędzy stanem I, II i III. Uznajmy, że stan III to moneta w pełni czytelna w stanie dostatecznym, czyli nadającym się do zbioru. Taka moneta, nazwijmy ją „A” zwykle kosztowała w handlu X. Monety zachowane o stopień lepiej, czyli dobrze „B”,które nie były w obiegu na tyle długo by stracić swoje piękno, zwykle kosztowały wielokrotność ceny monety „A”. Uznajmy, że cena „B” wynosi 3 razy więcej niż „A”. Natomiast języczkiem uwagi kolekcjonerów są monety w stanach I, mennicze sztuki, przechowywane przez setki lat w dobrych warunkach. Takie egzemplarze w numizmatyce królewskiej nie trafiają się niezwykle rzadko. Z moich obserwacji wynika, że taka moneta kosztowała średnio 3 razy więcej od monety zachowanej dobrze, czyli od „B”., Zatem mamy „C” = 3 „B”. I tak to zwykle bywało, odchylając się raz w jedna a raz w druga stronę, jednak pewien szkielet był do zaobserwowania, choćby po prostej analizie cen aukcyjnych.

Podstawiając konkretne kwoty do przykładowej dwuzłotówki z WCN z 1766 roku moglibyśmy otrzymać taką zależność. Moneta „A” w stanie III - 400 złotych. Moneta „B” w stanie II, trzy razy więcej od „A”, czyli byłoby to około 1200 złotych. A moneta „C” w stanie I, znów trzykrotność ceny „B”, czyli około 3600 złotych. Dla mnie taki poziom cen, to pewien zaobserwowany dawniej standard, dla średnio-popularnego rocznika, jakim jest dwuzłotówka SAP z 1766 roku. Po co o tym piszę? Teraz zdradzę. Otóż zakładając, że wielu mniej doświadczonych uczestników aukcji nie miało wcześniej styczności z zakupem dzieł sztuki, czyli z numizmatyką, obserwuje pewne odstępstwa od dawnych reguł, które działają na szkodę nowych kupujących. Gołym okiem widoczna jest ostatnio pewna przesada w cenach monet w dobrych stanach II i przesunięcie poziomu osiąganych kwot, gdzieś na środek pomiędzy ceny stanów III i I. Dzieje się to moim zdaniem, dlatego, że dla nowych uczestników, stan II jest stanem pośrednim, którego poziom ceny odnoszony jest do zakupów innych dóbr niebędących antykami, jakimi są przecież monety polski królewskiej. Powoduje to myślenie, że stan II to coś „po środku skali”, więc jego racjonalna cena też może być średnią. W ten sposób monety dobrze zachowane ogromnie zyskują na wartości, co nie jest uzasadnione żadnym rozsądnym powodem oprócz zwiększonego popytu. Dla nowych konsumentów numizmatyki, do przyjęcia jest zasada rodem ze sklepu spożywczego, gdzie zwykły chleb kosztuje 2 złote, lepszy z pełnych ziaren kosztuje 4 a ten najlepszy wypiekany na dawnym zakwasie kosztuje 6 złotych. Co jeden poziom jakości, to o te 2 złoty droższy i lepszy. Odnoszenie jednak takiej skali do kupowania numizmatów, jest moim zdaniem co najmniej nieuzasadnione. I na to właśnie chciałem dziś zwrócić uwagę. Poniżej ilustracja graficzna mojego wywodu.
Porównajmy sobie teraz cenę monety w stanie II. Ja oferuje 1200 złotych za dwuzłotówkę z 1766, a ona schodzi za grubo ponad 2000. Jest różnica i to nie mała. Oczywiście moje wyliczenia opierają się na obserwacjach średnich cen i nie mogą mieć zastosowania, jako wzór na cenę numizmatu. Chodziło mi tylko o pokazanie pewnej zależności. Jak sprzedawać to „nowocześnie” jednak jak kupować to zalecam skalę „tradycyjną” J.

Dosyć tej teorii. Nikogo już nie dziwi, że jako kolekcjonerzy jesteśmy ciągle podpuszczani i chcąc czy nie chcąc bierzemy udział w tym „przeciąganiu liny” w walce dobra ze złem J. Jedyną skuteczną bronią jest doświadczenie i wiedza o tych praktykach.  I tu właśnie dochodzimy do pewnego przełomu. Ostatnio, bowiem nieoczekiwanie uzyskaliśmy silnego sprzymierzeńca. Jeśli ktoś interesujący się numizmatyką jeszcze o tym nie wie, to w świecie antykwariuszy pojawił się prawdziwy SUPERBOHATER. Charakterny gość jak nie przymierzając sam Jurko Bohun, który na łamach Sienkiewiczowskiej trylogii w kasze sobie dmuchać nie dawał. Niby czarny bohater, ale i tak zdobył sympatie widzów i czytelników. Kniaziowa Kurcewiczowa mówiła doń w Rozłogach rozanielona tymi słowy: „Jurko… sokole, zagraj…” – a on grał i śpiewał kozackie dumki, ale jak trzeba było to i szabelką porobił i na palik wbił i… w ogóle był człowiekiem czynu. I tak właśnie kolejny „Jurko” się nam trafił, tym razem to antykwariusz Pan Krzysztof. Nasz bohater postanowił pomóc amatorom numizmatyki i antyków. Poznajcie Jurko – naszego Sokoła J.
Od razu przepraszam za tę osobistą wycieczkę z Bohunem, ale dla mnie dotąd na hasło „Jurko” odpowiedź znajdywałem właśnie w „Ogniem i Mieczem”. Tym razem jednak to nie bohater powieści, ale człowiek z krwi i kości, który od jakiegoś czasu zdecydował się nieco wyrównać szanse i pomagać amatorom monet, wprowadzając ich w świat numizmatyki i handlu. Zaprawdę powiadam wam, ten zacny młodzieniec, bardzo szczerze, bez owijania w bawełnę i „z głową” pokazuje wiele istotnych elementów, o których warto wiedzieć interesując się antykami i sztuką. Poniżej przykładowy filmik Krzysztofa Jurko o błędach poczatkujących kolekcjonerów. 


Polecam życzliwej uwadze ten kanał na Youtube. Dla młodych miłośników monet będzie to cenne i kompetentne źródło informacji, jednak i doświadczeni numizmatycy na pewno znajdą tam coś dla siebie. Krzysztof Jurko, jako młody człowiek, który zawodowo zajmuje się obrotem antykami, w tym monetami, jest cennym źródłem informacji. Ja osobiście mam pozytywne odczucia po obejrzeniu pełnej serii jego filmików. Cechą charakterystyczną, na którą zwracam uwagę jest to, że są to bardzo naturalne i merytoryczne produkcje, wyglądające na nagrane z potrzeby i pasji. I mimo tego, że zawierają swoistą autoprezentacje oraz stanowią pewnego rodzaju wystawę z ofertą handlową to taka forma jest dla mnie całkowicie do przyjęcia. Przynajmniej nie znajduje tam tej namolności i mydlenia oczu, jakich szczególnie nie lubię. Handel monetami nie jest zbrodnią. Bardzo dobrze, że w naszym środowisku są pozytywne przykłady osób, które starają się go łączyć z rozwijaniem wiedzy o numizmatach u swoich klientów. To taka mała laurka dla autora na dobry początek. Jestem jednym z kilkuset subskrybentów jego kanału. Mam nadzieję, że po tym wpisie na blogu, przybędzie mu subskrybentów. Nie będę pisał już więcej, koniecznie trzeba to zobaczyć by mieć własne zdanie. A teraz w końcu, zmierzajmy w stronę tytułowej aukcji. Zapraszam na filmik z kanału Krzysztofa Jurko, w którym dzieli się informacjami na ten temat.

I to właśnie nasz nowy Superbohater, jako osoba blisko współpracująca z Antykwariatem Dawida Janasa, jest dziś łącznikiem pozwalającym mi płynnie przejść do samej aukcji. Przyznam, że znam ten antykwariat tylko „z widzenia”. Jakoś nie mam wielu doświadczeń z tego typu przybytkami. Z tego, co pamiętam już dobrych kilka lat nie udało mi się niczego pozyskać podczas wizyt w rozmaitych antykwariatach, jakie mam w zwyczaju odwiedzać – szczególnie robiąc to przy okazji przebywania w nowych miejscach. Podsumowanie moich dotychczasowych wizyt jest proste – albo brak interesujących mnie monet albo ceny „absolutnie z sufitu”. Tym samym od jakiegoś czasu straciłem cierpliwość i zainteresowanie ofertą tych przybytków, więc nic dziwnego, że jakoś nigdy nie zdecydowałem się wdepnąć na Nowy Świat 5 – i to nawet przechadzając się gdzieś tam obok. Czy to rozsądne? Raczej nie zbyt, bo zawsze warto wejść, zapoznać się z ofertą, porozmawiać i poznać ludzi znających się na starej sztuce. Jednak jak widać z mojego przykładu, łatwiej jest czasem napisać niż zrobić. Na koniec tego wstępu do aukcji, chce jeszcze dodać, że ADJ nie jest dla mnie to firmą zupełnie anonimową. Jak właśnie sprawdziłem, kupiłem już kiedyś od nich przynajmniej jedną monetę na aukcji Allegro, zatem mogę się uważać za klienta. Ok mamy, więc osobę Krzysztofa Jurko, który handluje monetami i wspiera Antykwariat Dawida Janasa i na którego filmikach mogliśmy się wcześniej zapoznać z wybraną ofertą monet, jakie będą sprzedawane na pierwszej aukcji.

I teraz o samej aukcji. Dla mnie zawsze jest miłe, kiedy otwiera się jakieś nowe źródło oferujące monety, które zbieram. Współpraca z One Bid i oferta internetowej aukcji była, więc dla mnie miłą niespodzianką, której nie zamierzałem przegapić. Po obejrzeniu filmików, zlustrowaniu reklam na stronach internetowych poprzedzających samą imprezę, nie spotkałem się z ofertą interesujących mnie srebrnych monet SAP, stąd uznałem, że z pewnością nie będą to jakieś spektakularne numizmaty. I się nie zawiodłem. J Co prawda oferta aukcyjna zawierała 489 pozycji, jednak w tej ofercie, było już tylko 235 monet, co przypomniało mi, że to impreza antykwaryczna a nie stricte numizmatyczna. Monet Stanisława Augusta Poniatowskiego było tylko 16, w tym zaledwie 9 srebrnych koronnych, które mnie najbardziej interesują. Po krótkim sprawdzeniu krótkiej oferty, zapisałem się do aukcję chcąc być świadkiem debiutu a przy okazji sprawdzić jak będzie przebiegała sama licytacja. Teraz kilka słów o oferowanych monetach. Dziewięć wystawionych obiektów składało się w przekrój tańszych i mniejszych nominałów SAP. Były tam na początku dwie dwuzłotówki, cztery złotówki, dwa półzłotki i jedna 10-cio groszówka. Generalnie wszystkie monety łączyło to, że były to numizmaty z popularnych roczników i w obiegowych stanach zachowania. Już na wstępie, dzięki własnemu doświadczeniu oraz pomocnym filmikom Krzysztofa Jurko, starałem się zweryfikować stany zachowania, jakie zawierała ta oferta. Napisać, że byłem „rozczarowany” to jakby nic nie napisać. Uważałem, że stany monet zostały mocno podkręcone i to wrażenie bardzo osłabiło mój i tak przecież niewielki zapał do zakupu którejś z wystawionych monet. Mam, co prawda każdą z nich (już pisałem, że były popularne), jednak zawsze chętnie wymieniłbym którąś z posiadanych przez mnie na jakąś inną, znajdującą się w lepszym stanie zachowania. I tu jedynie jedna moneta, potencjalnie mogła spełnić to zadanie. Jako że monet było mało, pokażę je teraz jedna po drugiej i krótko skomentuje. Poniżej pierwsza trójka.
Pierwsza to dwuzłotówka z 1789 roku, której stan został oceniony na II minus z dodatkową notatką „drobne wady blachy, ryski”. Cena wywołania 600 złotych a cena szacunkowa za to cudo, została skalkulowana aż na 1100 złotych!. Pierwsza moneta a już myślałem, że ktoś mnie wkręca i jestem w „ukrytej kamerze”. Tylko rocznik i nominał się zgadały, reszta to pobożne życzenia sprzedawcy. Wytarcia awersu i zniszczenia rewersu na bardzo dobrych zdjęciach, które otrzymaliśmy od organizatora dyskwalifikowały tę sztukę i w moich oczach spychały do stanu III minus (maksymalnie). Skreśliłem ją w myślach i chciałem o niej szybko zapomnieć. Zatrwożyłem się tylko o to, co będzie dalej… Kolejna jak widać na zdjęciu powyżej to dwuzłotówka z rocznika 1791 w ciekawej kolorowej patynie, która zdecydowanie wyróżniała ją z całej oferty monet SAP. Stan II/II+ znów znacznie zawyżony. Można było o niej powiedzieć wiele, ale to, że jest „około mennicza” to raczej mówić nie wypadało. Cena wywołania znów wysoka, ustawiona na 700 złotych a cena „sugerowana” 1250. Dla mnie był to egzemplarz, jakich aktualnie jest wiele na rynku wystawionych w niesprzedawalnych cenach. Tylko ta rdzawa patyna dawała jej w moich oczach jakąś szansę. Gdyby nie ten kolor to byłaby to kolejna moneta do zapomnienia. No i w końcu trzecia moneta SAP w tym zbiorze. Rodzynek organizatorów w postaci złotówki z 1766 roku w stanie ocenionym na menniczy, czyli na stan pierwszy. Tym razem rozsądna cena wywoławcza 300 złotych miała z pewnością zachęcić potencjalnych licytujących. Jak dla mnie OK a dodatkowo spełniła swoje zadanie. Cena szacunkowa 1600 – 1800 złotych, nie wydaje się jakoś szczególnie wysoka, pod warunkiem, że rzeczywiście mamy do czynienia z menniczym stanem. I właśnie tylko czy ten stan można tak było nazwać? Na dokładnych zdjęciach widziałem dokładnie to, co organizatorzy zamieścili w notatce, czyli „bardzo dużo połysku menniczego, dobrze zachowany detal”. Czy jednak te dwie zmienne świadczą o jej nieobiegowym stanie. Miałem ogromne wątpliwości. Dodatkowo „słabo” wyglądało to uderzenie i wykruszenie na godzinie drugiej. Być może moneta w naturze wygląda lepiej niż wyszła na zdjęciu. Ten połysk uchwycony na fotografii pewnie był celowym zabiegiem, jednak moim zdaniem efekt był odwrotny od zamierzonego. Ilość rys i skaz widoczna na tym lustrze nie zrobiła na mnie pozytywnego wrażenia. Żeby się o tym przekonać przebiłem tą złotówkę nawet raz, jak jeszcze jej cena była jeszcze w okolicach 1000 złotych, jednak na więcej nie pozwalał mi budżet oraz chłodna głowa. Filmiki Krzysztofa Jurko też zadziałały, masz swój limit to go nie przekraczaj i tak zrobiłem. Wszystkie 3 monety znalazły swoich kupców. Mam nadzieję, że to miłośnicy monet a nie kolejni handlarze, którzy za tydzień będą oferować je do sprzedaży w innym miejscu. Teraz kolejna dawka monet, na zdjęciu cała pozostała szóstka.
Czwarta moneta SAP w ofercie była kolejna złotówka z 1766 roku, jednak już nie tak spektakularna jak poprzedniczka. Tu też było widać zachowane mennicze lustro. Zresztą opis organizatorów był identyczny dla obu numizmatów z 1766 roku. Stan oceniony na II, cena wywołania 700 i sugerowana na poziomie 1250 złotych. Jak dla mnie wytarciom awersu bliżej było do stanu trzeciego. O rewersie nie dyskutuje, gdyż nie lubię egzemplarzy z całkowicie wytartymi lub justowanymi wyrazami w napisach otokowych. To zdecydowanie nie była oferta dla mnie, ale nie przeczę, że miała swoje drobne zalety Ktoś ją jednak przebił i kupił, mam nadzieje, że zakup był przemyślany. Kolejna złotówka to dość „zmęczony” egzemplarz z 1791 roku. Ani stan ani rocznik nie skłaniał mnie do zatrzymania się na niej dłużej. Napisze tylko, że moim zdaniem ocena jej stanu na II to klasyczna pomyłka. Następna sztuka to moneta o tym samym nominale z kolejnego roku. Rocznik 1792 to popularny rocznik, z którego jest na rynku sporo egzemplarzy oczekujących na swojego kupca. Nie będę się powtarzał, bo to co napisałem powyżej o zawyżonych stanach, to w moim odczuciu generalnie charakteryzuje całą ofertę monet SAP na tej aukcji. Ktoś ją przebił i kupił za 450 złotych, to normalna cena. Idąc dalej przechodzimy do półzłotków z 1766 i 1767. Trudno sobie wyobrazić jakieś częściej spotykane roczniki. Ogólny stan obu monet był OK i one również znalazły swoich nabywców. Szczególnie moneta z 1767 mogła się podobać i to nawet mimo swojej wyjątkowo ogromnej częstotliwości występowania w sprzedaży. Ta sztuka pozostawiła po sobie całkiem pozytywne wrażenie. Ostatnią srebrną monetą SAP oferowaną na pierwszej aukcji ADJ była 10-cio groszówka z 1793 roku. Była to sztuka bez większych wad, która mogła się podobać. Daleko jej było wprawdzie do uznania za prawie nieobiegową, gdyż z obiegu wyszła i liczne ślady dawały na to dowody. Jednak przy odrobinie dobrej woli można stwierdzić, że ze wszystkich monet ostatniego króla elekcyjnego, jakie zgromadzono na tej imprezie nie wyróżniała się „in minus”. Dobrze wystawiona za 200 złotych, została przebita i sprzedana. Cena standardowa jak na ten stan.

Ale to jeszcze nie koniec J Wykorzystując znany fakt, że aukcja 1 ADJ była imprezą antykwaryczną poszukałem śladów po królu Poniatowskim w innych kategoriach. Co ciekawe to, na co się natknąłem, to nie były medale, odznaczenia, stare księgi, obrazy czy inna grafika… W kategorii „biżuteria i pamiątki historyczne” skrywała się pieczęć królewska, a właściwie sam odcisk tej pieczęci wystawiony przez organizatorów do sprzedaży za niebagatelna kwotę 1000 złotych a wycenioną na jeszcze ciekawiej bo w granicach 1500-2000. Zdjęcie tego fantu (artefaktu), poniżej.
Nie znam się na tym, ale opis wskazuje na to, że może stać za tym jakaś ciekawa historia. Już tytuł „Odcisk sekretnej obustronnej pieczęci Stanisława Augusta (po 1777 r.) „ zrobił na mnie wrażenie. A opis pod zdjęciem jeszcze bardziej J. W końcu to, cytuję „Współczesny odcisk (z 1999 r.) sekretnej obustronnej pieczęci Stanisława Augusta (po 1777 r.) wykonanej, w co najmniej 170 karatowym rubinie z Madagaskaru z herbem Rzeczpospolitej i osobistym znakiem przynależności do loży masońskiej. Tłok pieczętny w zbiorach prywatnych. Odcisk wykonano w 5 egz. w czerwonym laku, wszystkie w posiadaniu jednej osoby.” Szok J. Gwiazda wygląda na żydowską sześcioramienną, jednak widywałem już podobne na masońskich symbolach (w tym pieczęciach) z XIX wieku.. Wzór ręki z mieczem też już gdzieś wpadł mi w oko na szlacheckich herbach, kiedy szukałem fałszywej puncy na moim półtalarze z 1777 roku, ale jakoś nie łączyłem go z królem Stanisławem Augustem Poniatowskim. Jest, co prawda herb I Rzeczpospolitej z „ciołkiem”, ale brak tam symboli masońskich i jakoś trudno mi sobie wyobrazić „sekretną” pieczęć z herbem właściciela. Gdzie tu sekret? I jeszcze do tego ten rubin z ostatnio opisywanego przez mnie Madagaskaru J. Czyżby to był kamień z pierścienia, jaki na małym palcu nosi król na obrazie Bacciarellego z 1793 roku? To obraz znany z masońskich symboli. Miedzy innymi klepsydra i korona mają jakieś ukryte lub podwójne znaczenie. Wspaniała historia. Jeśli miałbym powiedzieć, co o tym sądzę, to nasunął mi się jeden wyraz „kit”, mimo że to przecież „wosk” J. Jednak oddaje honor organizatorom aukcji, bo nie znam się na tym. Jako laik, uznałem to za odjechany sposób na dorobienie sobie do emerytury. Masz tłok „sekretnej pieczęci”, która jest tak sekretna, że nikt o nie wie. Robisz 5 odcisków na kwartał, które potem sprzedajesz na aukcjach po tysiączku. Jest na leki? Jest J. Tak sobie o tym pomyślałem i nie zdecydowałem się na zakup. Towar zszedł za cenę wywoławczą i nie zalega. Jednak trudno odpowiedzieć, kto to kupił, klient czy właściciel? Sprawa dla mnie nie jest jasna. Z uwagą będę obserwował dalsze losy tych odcisków i uzyskiwane ceny. Może dowiem się czegoś więcej o tym masońskich rytuałach i sam kiedyś się o taki „zabytek” pokuszę J.
Podsumowując, nic nie kupiłem jednak i tak była to całkiem udana inauguracja aukcji internetowej nowego pośrednika. Problemy techniczne na wstępie były doprawdy niewielkie. Z tych widocznych na pierwszy rzut oka, to chyba tylko zegar nie zadziałał i przez pewien okres nie było widać upływającego czasu pomiędzy przebiciami. Ale to drobnostka w porównaniu do tego jak „inni” starowali. Kilka uwag do samych ofert i ich opisu, wyceny przedstawiłem już powyżej. Szczególnie zawyżona ocena stanu może mieć wpływ na renomę przyszłych imprez, więc będę wyglądał jej poprawy w kolejnych aukcjach. No i te ceny, zarówno wywołania jak i szacunkowe, też niech nie będą bardziej przyjazne i rozsądne. Niech o cenie zdecyduje rynek a nie „zaklinanie deszczu”. Zresztą jak zakładam, dobrą nauczką dla organizatora było hurtowe „spadanie” niesprzedanych monet saskich Augusta III. Przez dłuższy czas nikt nie zdecydował się na ich licytowanie i jedna aukcja po drugiej kończyły się brakiem ofert. Tylko późniejsze pojedyncze strzały „z biodra” zapewne miały uratować tą ofertę przed zupełnym fiaskiem. Człowiek uczy się na błędach. Miejmy nadzieję, że błędów ze strony kolekcjonerów będzie mniej, dzięki takim inicjatywom, jaki filmiki Krzysztofa Jurko. A skoro nasz dzisiejszy Superbohater współpracuje, na co dzień z Antykwariatem Dawida Janasa, stąd pewnie można zakładać, iż w kolejne aukcje ADJ mogą być jeszcze lepsze. Czego na koniec tego wpisu, szczerze życzę wszystkim zainteresowanym tematem. Na dziś to wszystko, artykuł miał być maksymalnie obiektywny i nie miałem intencji nikogo urazić. Peace and love J.

W artykule wykorzystałem materiały z serwisu One Bid obsługującego 1 Aukcję Antykwariatu Dawida Janasa, ze stron internetowych antykwariatu LINK 1 LINK 2 , filmiki z kanału Krzsztofa Jurko na Youtube LINK , zdjęcia z katalogu „Monety Stanisława Augusta Poniatowskiego” autorstwa Janusza Parchimowicza i Mariusza Brzezińskiego, archiwum Warszawskiego centrum Numizmatycznego oraz wyszukane za pomocą google grafika.